Bu sayfadaki örnek, yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık veya reklam niteliği taşımaz, avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz ve hiçbir sonuç için garanti oluşturmaz. Dilekçeler dosyaya göre yazılır: aynı konuda iki dosyanın talep sonucu, delil listesi, görevli–yetkili mahkemesi ve hukuki sebepleri birbirinden farklı olabilir. Örneği olduğu gibi kullanmak, eksik talep, yanlış mahkeme, süre kaçırma veya usulden ret gibi telafisi güç sonuçlar doğurabilir. Mevzuat ve parasal sınırlar değişir; kullanmadan önce yürürlükteki metni doğrulayın ve mutlaka bir avukata danışın.
Tapu iptali ve tescil davası, tapu kütüğündeki kaydın gerçek hukuki durumu yansıtmadığı iddiasıyla açılır. Amaç iki aşamalıdır: mevcut kaydın iptali ve taşınmazın davacı adına tescili. Uygulamada en sık dayanılan sebepler muris muvazaası (mirasçıdan mal kaçırma), ehliyetsizlik, vekâlet görevinin kötüye kullanılması, inançlı işlem ve hukuki sebepten yoksun tescildir.
- Görevli mahkeme
- Asliye Hukuk Mahkemesi
- Yetkili mahkeme
- Taşınmazın bulunduğu yer (HMK m.12 — kesin yetki)
- Süre
- Sebebe göre değişir · muris muvazaasında zamanaşımı yok
- Önemli
- Tapu kaydına ihtiyati tedbir şerhi mutlaka istenmelidir
Dayanılan başlıca sebepler
- Muris muvazaası. Miras bırakan, mirasçılarından mal kaçırmak amacıyla taşınmazını gerçekte bağışladığı hâlde tapuda satış göstermişse, bu işlem muvazaalıdır. 1.4.1974 tarihli ve 1/2 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı bu konuda yerleşik dayanaktır. Saklı payla sınırlı olmaksızın tüm mirasçılar dava açabilir ve talep, miras payı oranındadır.
- Ehliyetsizlik. Devir tarihinde malikin ayırt etme gücünden yoksun olması. Sağlık kurulu raporu, hastane kayıtları ve tanık beyanlarıyla ispatlanır; mahkeme çoğu dosyada adli tıp incelemesi yaptırır.
- Vekâlet görevinin kötüye kullanılması. Vekilin, vekâletnameye dayanarak taşınmazı kendisine ya da yakınına devretmesi veya bedelini müvekkile aktarmaması.
- İnançlı işlem. Taşınmazın, teminat ya da yönetim amacıyla geçici olarak devredilmesi ve iade edilmemesi. Kural olarak yazılı delille ispat aranır.
- Hukuki sebepten yoksun tescil (TMK m.1025). Yolsuz tescil hâlinde, hakkı zedelenen kişi tapunun düzeltilmesini isteyebilir.
- Ölünceye kadar bakma sözleşmesine aykırılık ve tenkis talepleri de çoğu dosyada terditli olarak ileri sürülür.
Tedbir şerhi olmadan açılan dava sonuçsuz kalabilir. Dava sürerken taşınmaz üçüncü bir kişiye devredilirse, TMK m.1023 uyarınca tapu kütüğüne iyiniyetle güvenerek kazanan üçüncü kişinin hakkı korunur ve dava konusuz kalır. Bu nedenle dava dilekçesinde tapu kaydına devir yasağı şerhi konulması ayrıca ve gerekçeli olarak istenmelidir. Ayrıntı için ihtiyati tedbir talep dilekçesi sayfamıza bakın.
Dava öncesi hazırlık
- Tapu kaydını ve akit tablosunu isteyin. Devrin tarihi, gösterilen bedel ve işlemin türü (satış, bağış, ölünceye kadar bakma) buradan görülür.
- Bedel araştırmasına hazırlanın. Muvazaa iddiasında en güçlü delil, tapuda gösterilen bedel ile taşınmazın gerçek değeri arasındaki belirgin farktır.
- Miras bırakanın mali durumunu belgeleyin. Devralanın ödeme gücü olup olmadığı, banka kayıtlarıyla araştırılır.
- Tanıkları belirleyin. Aile içi ilişkiler, devrin sebebi ve tarafların beyanları tanıkla ortaya konur.
- Mirasçılık belgesini alın. Muris muvazaasına dayalı davada davacı sıfatı bununla ispatlanır.
Örnek tapu iptali ve tescil dava dilekçesi
[ŞEHİR] NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
İHTİYATİ TEDBİR TALEPLİDİR
DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
[Açık adres]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad]
DAVALI : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
[Açık adres]
KONU : [İl/İlçe] [Ada]/[Parsel] sayılı taşınmazın
davalı adına olan tapu kaydının İPTALİ ile miras
payı oranında müvekkil adına TESCİLİ; fazlaya
ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla terditli
olarak TENKİS talebimizdir.
DAVA DEĞERİ : [Tutar] TL
AÇIKLAMALAR :
1. Müvekkilin babası [Ad Soyad] (miras bırakan), [tarih] tarihinde
vefat etmiştir. Miras bırakanın mirasçıları müvekkil ve davalı
olup, [tarih] tarih ve [numara] sayılı mirasçılık belgesi ektedir.
2. Miras bırakan, ölümünden [süre] önce, [tarih] tarihinde
[il/ilçe] [ada]/[parsel] sayılı taşınmazını tapuda SATIŞ göstererek
davalıya devretmiştir. Devre ilişkin akit tablosu ve tapu kaydı
dosyaya celbedilecektir.
3. SÖZ KONUSU DEVİR MUVAZAALIDIR:
a) Tapuda gösterilen [tutar] TL bedel, devir tarihindeki gerçek
rayiç değerin çok altındadır. Taşınmazın o tarihteki değeri
[tutar] TL civarındadır.
b) Davalının, devir tarihinde bu bedeli ödeyecek MALİ GÜCÜ
BULUNMAMAKTADIR. Davalı o tarihte [durum: öğrenci, işsiz,
asgari ücretli] idi. Bu husus davalının banka ve SGK
kayıtlarının celbi ile ortaya çıkacaktır.
c) Miras bırakandan davalıya herhangi bir BEDEL AKTARIMI
YAPILMAMIŞTIR. Miras bırakanın banka hesaplarında devir
tarihine yakın böyle bir giriş bulunmamaktadır.
d) Miras bırakan, devirden sonra da taşınmazı KULLANMAYA DEVAM
ETMİŞ; kira gelirlerini kendisi tahsil etmiştir.
e) Miras bırakan, müvekkil ile arasındaki [anlaşmazlık] nedeniyle
"malımı sana bırakmam" biçiminde beyanlarda bulunmuştur; bu
husus tanıklarla ispatlanacaktır.
4. Anlatılan olgular birlikte değerlendirildiğinde, görünürdeki satış
işleminin gerçekte BAĞIŞ olduğu ve miras bırakanın MİRASÇIDAN MAL
KAÇIRMA amacı taşıdığı açıktır. 1.4.1974 tarih ve 1/2 sayılı
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı uyarınca bu tür temlikler
muvazaa nedeniyle geçersizdir ve mirasçılar tapu iptali ve tescil
davası açabilir.
5. TEDBİR TALEBİMİZ
Davalının taşınmazı üçüncü kişiye devretmesi hâlinde, TMK m.1023
uyarınca iyiniyetli üçüncü kişinin kazanımı korunacak ve dava
sonuçsuz kalacaktır. Bu nedenle tapu kaydına DEVİR VE TEMLİKİN
ÖNLENMESİ yönünde ihtiyati tedbir şerhi konulmasını talep ediyoruz.
6. Muvazaa iddiamız kabul görmezse, müvekkilin SAKLI PAYINA yapılan
tecavüz nedeniyle TERDİTLİ olarak TENKİS talebimizi ileri
sürüyoruz.
HUKUKİ SEBEPLER : TMK m.495 vd., m.560 vd., m.706, m.1023, m.1025;
6098 s. TBK m.19; 1.4.1974 t. 1/2 s. YİBK;
HMK m.12, m.389 vd. ve ilgili mevzuat.
DELİLLER :
- Mirasçılık belgesi ve vukuatlı nüfus kayıt örneği
- Taşınmaza ait tapu kaydı ve AKİT TABLOSU (celbi talep olunur)
- Miras bırakan ve davalının banka hesap hareketleri (celbi talep
olunur)
- Davalının SGK ve vergi kayıtları (celbi talep olunur)
- Devir tarihindeki rayiç değere ilişkin belediye ve emsal
kayıtları
- Keşif ve bilirkişi incelemesi (talep olunur)
- Tanık beyanları (tanık listesi ektedir)
- Yemin ve her türlü yasal delil
TALEP SONUCU : Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla;
a) Öncelikle taşınmazın tapu kaydına ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE DEVRİNİN
ÖNLENMESİ yönünde İHTİYATİ TEDBİR ŞERHİ KONULMASINA,
b) Davanın KABULÜ ile [ada]/[parsel] sayılı taşınmazın davalı adına
olan TAPU KAYDININ İPTALİ ile müvekkilin miras payı oranında
ADINA TESCİLİNE,
c) Bu talep kabul görmezse TERDİTLİ olarak, saklı paya tecavüz
oranında TENKİSİNE,
d) Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya
yükletilmesine
karar verilmesini saygıyla vekâleten talep ederim. [Tarih]
DAVACI VEKİLİ
Av. [Ad Soyad]
(İmza)
EKLER:
1. Vekâletname
2. Mirasçılık belgesi
3. Vukuatlı nüfus kayıt örneği
4. Tanık listesiSık yapılan hatalar
- Tedbir talebinin unutulması. Dava sürerken yapılan devir, davayı sonuçsuz bırakabilir.
- Yanlış yerdeki mahkemede dava açılması. Taşınmazın aynına ilişkin davalarda yetki kesindir; taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi görevlidir.
- Terditli tenkis talebinin ileri sürülmemesi. Muvazaa ispatlanamazsa saklı pay tartışması için ayrı dava açmak gerekir ve bu sırada tenkis süreleri işler.
- Bedel ve ödeme gücü araştırmasının istenmemesi. Muvazaa, çoğunlukla bu iki delille ortaya konur.
- Sağlararası kazandırmaların tümünün araştırılmaması. Miras bırakanın başka devirleri varsa bunların da tespiti gerekir.
- Ehliyetsizlik iddiasında sağlık kaydı istenmemesi. Hastane ve reçete kayıtları celbedilmeden adli tıp incelemesi sonuç vermez.
Sıkça sorulan sorular
Muris muvazaası davası zamanaşımına uğrar mı?
Yerleşik uygulamaya göre muvazaa nedeniyle açılan tapu iptali ve tescil davası zamanaşımına ya da hak düşürücü süreye tabi değildir; çünkü muvazaalı işlem baştan itibaren geçersizdir. Buna karşılık tenkis talebi süreye tabidir: saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde vasiyetnamelerde açılma, diğer tasarruflarda mirasın açılması tarihinden itibaren on yıl geçmekle düşer.
Muvazaayı nasıl ispatlarım?
Muvazaa iddiasında mirasçılar üçüncü kişi konumunda olduğundan tanık dâhil her türlü delille ispat mümkündür. Uygulamada en çok şu ölçütler değerlendirilir: tapuda gösterilen bedel ile gerçek değer arasındaki fark, devralanın ödeme gücü, bedelin fiilen aktarılıp aktarılmadığı, miras bırakanın devirden sonraki davranışları, aile içi ilişkiler ve devirin sosyal-ekonomik olarak makul bir açıklamasının bulunup bulunmadığı.
Taşınmaz üçüncü kişiye satılmış, ne yapabilirim?
TMK m.1023 uyarınca tapu kütüğündeki tescile iyiniyetle güvenerek mülkiyet kazanan üçüncü kişinin kazanımı korunur. Ancak üçüncü kişinin kötüniyetli olduğu — yani muvazaayı bildiği veya bilmesi gerektiği — ispatlanırsa dava ona karşı da yürütülebilir. Yakın akraba arasındaki devirler, piyasa değerinin çok altındaki bedeller ve kısa aralıklı zincirleme devirler bu yönde değerlendirilir. Aksi hâlde talep, tazminata dönüşebilir.
Miras bırakan hayattayken dava açabilir miyim?
Hayır. Muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil davası, ancak miras bırakanın ölümünden sonra açılabilir; çünkü mirasçılık sıfatı ve dolayısıyla dava hakkı ölümle doğar. Miras bırakan hayattayken malvarlığı üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilir.
Ölünceye kadar bakma sözleşmesiyle devredilen taşınmaz için de dava açılabilir mi?
Açılabilir. Bu tür sözleşmelerde bakım ediminin gerçekten yerine getirilip getirilmediği ve sözleşmenin muvazaalı olup olmadığı tartışılır. Bakım borcunun hiç yerine getirilmediği ya da sözleşmenin gerçekte mal kaçırma amacı taşıdığı ispatlanırsa iptal ve tescil talebi kabul edilebilir. Bakım alacaklısının ölümü hâlinde mirasçıların bu yöndeki talepleri sık görülür.
Dava harcı ne kadar olur?
Tapu iptali ve tescil davaları malvarlığına ilişkin olduğundan nispi harca tabidir; harç, dava değeri (talep edilen pay oranına karşılık gelen taşınmaz değeri) üzerinden hesaplanır. Taşınmaz değerleri yüksek olduğundan harç da yüksek çıkabilir. Ekonomik gücü yeterli olmayanlar HMK m.334 vd. uyarınca adli yardım talep edebilir; bu talep dava dilekçesiyle birlikte yapılabilir.
İlgili sayfalar
Tedbir talebi için ihtiyati tedbir talep dilekçesi, mirasçılık sıfatının ispatı için mirasçılık belgesi dilekçesi, paylaşım uyuşmazlıkları için ortaklığın giderilmesi dava dilekçesi örneklerine bakabilirsiniz. Alan bilgisi: Gayrimenkul Hukuku ve Miras Hukuku.
GayrimenkulOrtaklığın Giderilmesi (İzale-i Şüyu) Dilekçesi · Ecrimisil (Haksız İşgal Tazminatı) Dilekçesi
Aile ve BoşanmaAnlaşmalı Boşanma Dilekçesi ve Protokolü · Çekişmeli Boşanma Dava Dilekçesi · Nafaka Artırım Davası Dilekçesi · Velayetin Değiştirilmesi Dava Dilekçesi · İsim ve Soyisim Değiştirme Dava Dilekçesi · Yaş Düzeltme Dava Dilekçesi · Soybağının Reddi Dava Dilekçesi
İş Hukukuİşe İade Dava Dilekçesi · İşçilik Alacakları Dava Dilekçesi · İş Kazası Tazminat Dava Dilekçesi · Hizmet Tespiti Dava Dilekçesi
İcraİcra Takibine (Ödeme Emrine) İtiraz Dilekçesi · İtirazın İptali Dava Dilekçesi · Menfi Tespit Dava Dilekçesi · Maaş Haczine İtiraz (Haczedilmezlik Şikâyeti)
TüketiciTüketici Hakem Heyeti Başvuru Dilekçesi
KiraKira Borcu İhtarnamesi ve Tahliye Dilekçesi · Kira Bedelinin Tespiti Dava Dilekçesi · İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Dava Dilekçesi
MirasMirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) Dilekçesi · Mirasın Reddi Dilekçesi · Veraset İlamının İptali Dava Dilekçesi
CezaCumhuriyet Başsavcılığına Şikâyet Dilekçesi · Hakaret Savunma (Beyan) Dilekçesi · Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silme Dilekçesi
TrafikTrafik Kazası Tazminat Dava Dilekçesi
İdareİdari İşlemin İptali Dava Dilekçesi · İdari Para Cezasına İtiraz Dilekçesi
BilişimErişimin Engellenmesi Talebi Dilekçesi
Genel UsulCevap Dilekçesi · İstinaf Başvuru Dilekçesi · Bilirkişi Raporuna İtiraz Dilekçesi · İhtiyati Tedbir Talep Dilekçesi · Delil Tespiti Talebi Dilekçesi · Adli Yardım Talebi Dilekçesi · Kararın Kesinleşmesi (Şerh) Talep Dilekçesi
Dilekçenizi göndermeden önce
Bir dilekçenin sonucu çoğu zaman içeriğinden önce zamanında ve doğru mercie verilmiş olmasına bağlıdır. Hak düşürücü süreler, dava şartı arabuluculuk ve görevli–yetkili mahkeme hataları sonradan düzeltilemez. Dosyanıza özgü değerlendirme için büromuzla iletişime geçebilir, sürecin nasıl işlediğini Sıkça Sorulan Sorular ve Çalışma İlkelerimiz sayfalarından okuyabilirsiniz. Tazminat kalemleri için hesaplama araçlarımız yaklaşık bir fikir verir.