İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Dava Dilekçesi Örneği

Kiraya veren, kendisinin ya da yakınlarının konut veya işyeri gereksinimi nedeniyle kiracının tahliyesini isteyebilir. Türk Borçlar Kanunu m.350 bu hakkı üç koşula bağlar: gereksinim gerçek, samimi ve zorunlu olmalı, dava süresinde açılmalı ve tahliye edilen taşınmaz üç yıl boyunca eski kiracıdan başkasına kiralanmamalıdır. Taşınmazı sonradan satın alan yeni malikin izleyeceği yol ise m.351’de ayrıca düzenlenmiştir.

Görevli mahkeme

Sulh Hukuk Mahkemesi

Yetkili mahkeme

Taşınmazın bulunduğu yer

Süre

Sürenin bitiminden itibaren 1 ay · yeni malikte bildirim + 6 ay

Dava şartı

Arabuluculuk — kiralanan taşınmazlara ilişkin uyuşmazlıklarda

Kimler için gereksinim ileri sürülebilir?

TBK m.350 sınırlı bir çevre çizer: kiraya verenin kendisi, eşi, altsoyu (çocuk, torun), üstsoyu (anne, baba, büyükanne, büyükbaba) ve kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu diğer kişiler. Kardeş, yeğen ya da arkadaş için gereksinim ileri sürülemez — bu sayım genişletilemez.

Gereksinimin zorunlu olması aranır: “daha rahat ederiz” düzeyindeki bir tercih yeterli değildir. Uygulamada kabul gören tipik durumlar; kiraya verenin kendi kirada oturması, oturduğu konutun ailesine yetmemesi, sağlık nedeniyle asansörlü ya da merkezi bir konuta geçme zorunluluğu, çocuğun evlenmesi veya okul nedeniyle o ilçeye taşınması ve işyerinin gerçekten faaliyete geçirilecek olmasıdır.

Süreler — üç ayrı hâl

1. Belirli süreli sözleşmede (m.350). Dava, sözleşme süresinin bitiminden başlayarak bir ay içinde açılır.
2. Belirsiz süreli sözleşmede (m.350). Fesih dönemine ve fesih bildirimi için öngörülen sürelere uyularak belirlenecek tarihten başlayarak bir ay içinde dava açılır.
3. Yeni malikte (m.351). Taşınmazı sonradan edinen kişi, gereksinimi varsa edinme tarihinden başlayarak bir ay içinde durumu kiracıya yazılı olarak bildirmek koşuluyla, edinme tarihinden başlayarak altı ay sonra dava açabilir. Dilerse sözleşme süresinin bitiminden itibaren bir ay içinde de dava açabilir.
4. Önceden yazılı bildirim yapılmışsa (m.353). Kiraya veren, en geç davanın açılması için öngörülen sürede dava açacağını kiracıya yazılı olarak bildirmişse, dava açma süresi bir kira yılı için uzamış sayılır.
5. Arabuluculuk. Kiralanan taşınmazlara ilişkin uyuşmazlıklarda dava şartıdır; süre hesabı yapılırken arabuluculuk aşaması için gereken zaman da gözetilmelidir.

Örnek ihtiyaç nedeniyle tahliye dava dilekçesi

[ŞEHİR] NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE

DAVACI
(KİRAYA VEREN)    : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
                    [Açık adres]

VEKİLİ            : Av. [Ad Soyad]

DAVALI
(KİRACI)          : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
                    [Kiralanan taşınmazın açık adresi]

KONU              : [Adres] adresindeki taşınmazın, TBK m.350/1
                    uyarınca KONUT GEREKSİNİMİ nedeniyle TAHLİYESİ
                    talebidir.

DAVA DEĞERİ       : [Yıllık kira bedeli] TL

AÇIKLAMALAR       :

1. Müvekkil, [il/ilçe] [ada]/[parsel] sayılı [adres] adresindeki
   taşınmazın malikidir. Tapu kaydı ektedir.

2. Taşınmaz, [tarih] başlangıç tarihli kira sözleşmesi ile davalıya
   aylık [tutar] TL bedelle kiraya verilmiştir. Sözleşme ektedir.
   Sözleşmenin son dönemi [tarih] tarihinde sona ermiştir.

3. GEREKSİNİM:
   [Dosyanıza uyan anlatımı bırakıp diğerlerini siliniz.]

   a) MÜVEKKİLİN KENDİ KONUT GEREKSİNİMİ
      Müvekkil hâlen [adres] adresinde KİRACI olarak oturmakta ve
      aylık [tutar] TL kira ödemektedir. Kendi mülkü boşta iken kira
      ödemeye devam etmesi ekonomik olarak sürdürülebilir değildir.
      Müvekkilin oturduğu konuta ilişkin kira sözleşmesi ve ödeme
      belgeleri ektedir.

   b) ALTSOYUN GEREKSİNİMİ
      Müvekkilin oğlu [Ad Soyad], [tarih] tarihinde evlenmiş olup
      hâlen [adres] adresinde ailesiyle birlikte yaşamaktadır.
      Müstakil konut gereksinimi doğmuştur. Evlilik kaydı ve
      yerleşim yeri belgesi ektedir.

   c) ÜSTSOYUN SAĞLIK KAYNAKLI GEREKSİNİMİ
      Müvekkilin annesi [Ad Soyad], [tanı] nedeniyle merdiven
      çıkamamakta olup hâlen asansörsüz bir binanın [kat]. katında
      oturmaktadır. Dava konusu taşınmaz asansörlü ve zemin kata
      yakındır. [Tarih] tarihli sağlık raporu ektedir.

4. Gereksinim GERÇEK, SAMİMİ ve ZORUNLUDUR. Müvekkilin [şehir]'de
   dava konusu taşınmaz dışında boş, oturulabilir ve gereksinimi
   karşılayacak nitelikte başka bir taşınmazı bulunmamaktadır. Bu
   husus tapu kayıtlarının celbi ile ortaya çıkacaktır.

5. Davalıya [Şehir] [Numara]. Noterliği'nin [tarih] tarih ve
   [yevmiye no] sayılı ihtarnamesiyle gereksinim durumu bildirilmiş
   ve taşınmazın boşaltılması istenmiştir. İhtarname [tarih]
   tarihinde tebliğ edilmiş, buna rağmen taşınmaz boşaltılmamıştır.

6. Uyuşmazlık konusunda [Arabuluculuk Bürosu] nezdinde [Dosya No]
   sayılı dosya ile arabuluculuğa başvurulmuş, [tarih] tarihli son
   tutanakla anlaşma sağlanamadığı tespit edilmiştir.

7. İşbu dava, TBK m.350'de öngörülen bir aylık yasal süre içinde
   açılmaktadır.

HUKUKİ SEBEPLER   : 6098 s. TBK m.299 vd., m.350, m.353, m.355;
                    6325 s. Kanun; HMK ve ilgili mevzuat.

DELİLLER          :
   - Tapu kaydı
   - [Tarih] başlangıç tarihli kira sözleşmesi
   - [Yevmiye no] sayılı ihtarname ve tebliğ belgesi
   - Müvekkilin oturduğu konuta ait kira sözleşmesi ve ödeme belgeleri
   - Nüfus kayıt örneği ve yerleşim yeri belgesi
   - [Tarih] tarihli sağlık raporu
   - Müvekkil adına kayıtlı taşınmazların tapu kayıtları (celbi talep olunur)
   - Arabuluculuk son tutanağı
   - Keşif, bilirkişi, tanık ve her türlü yasal delil

TALEP SONUCU      : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

   a) Davanın KABULÜ ile [adres] adresindeki taşınmazın
      GEREKSİNİM NEDENİYLE TAHLİYESİNE,
   b) Yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya
      yükletilmesine

karar verilmesini saygıyla vekâleten talep ederim. [Tarih]

                                            DAVACI VEKİLİ
                                          Av. [Ad Soyad]
                                              (İmza)

EKLER:
1. Vekâletname
2. Tapu kaydı ve kira sözleşmesi
3. Noter ihtarnamesi ve tebliğ belgesi
4. Gereksinimi belgeleyen evrak
5. Arabuluculuk son tutanağı

Yeniden inşa ve imar nedeniyle tahliye

TBK m.350/2, ayrı bir tahliye sebebi öngörür: taşınmazın yeniden inşası veya imarı amacıyla esaslı onarımı, genişletilmesi ya da değiştirilmesi gerekiyorsa ve bu işler sırasında taşınmazın kullanımı imkânsız hâle geliyorsa tahliye istenebilir. Burada belirleyici olan, işlerin niteliğidir: boya, badana ya da mutfak yenileme gibi kiracının oturmasına engel olmayan işler bu kapsamda değildir. Ruhsat, onaylı proje ve teknik rapor dosyaya sunulmalı; keşif ve bilirkişi incelemesi talep edilmelidir. Bu yolla boşaltılan taşınmaz da eski hâliyle üç yıl başkasına kiralanamaz.

Sık yapılan hatalar

• Bir aylık dava süresinin kaçırılması. Süre hak düşürücüdür; kaçırılırsa aynı gereksinim için ancak bir sonraki kira yılında dava açılabilir.
• Kanunda sayılmayan yakın için gereksinim ileri sürülmesi. Kardeş, yeğen ve akraba dışı kişiler m.350 kapsamında değildir.
• Gereksinimin belgelenmemesi. Beyanla yetinilen dosyalarda samimiyet denetimi olumsuz sonuçlanır.
• Kiraya verenin boş başka taşınmazının bulunması. Gereksinimi karşılayabilecek boş bir mülkün varlığı, zorunluluk koşulunu ortadan kaldırır.
• Yeni malikte bir aylık bildirim yükümlülüğünün atlanması. Bildirim yapılmazsa m.351 yolu kullanılamaz.
• Tahliyeden sonra taşınmazın başkasına kiralanması. Üç yıl kuralına aykırılık, bir yıllık kira bedelinden az olmamak üzere tazminat doğurur.

Sıkça sorulan sorular

İlgili sayfalar

Kira ödenmemesi hâlinde kira borcu ihtarnamesi ve tahliye dilekçesi, bedelin güncellenmesi için kira bedelinin tespiti dava dilekçesi, taşınmazı işgal eden üçüncü kişiler için ecrimisil dava dilekçesi örneklerine bakabilirsiniz. Alan bilgisi: Kira Hukuku ve Gayrimenkul Hukuku.