Bu sayfadaki örnek, yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık veya reklam niteliği taşımaz, avukat–müvekkil ilişkisi kurmaz ve hiçbir sonuç için garanti oluşturmaz. Dilekçeler dosyaya göre yazılır: aynı konuda iki dosyanın talep sonucu, delil listesi, görevli–yetkili mahkemesi ve hukuki sebepleri birbirinden farklı olabilir. Örneği olduğu gibi kullanmak, eksik talep, yanlış mahkeme, süre kaçırma veya usulden ret gibi telafisi güç sonuçlar doğurabilir. Mevzuat ve parasal sınırlar değişir; kullanmadan önce yürürlükteki metni doğrulayın ve mutlaka bir avukata danışın.
Miras yalnızca malvarlığını değil, borçları da mirasçılara geçirir. Mirası kabul eden mirasçı, miras bırakanın borçlarından kişisel malvarlığıyla ve müteselsilen sorumlu olur. Bu sorumluluktan kurtulmanın yolu, Türk Medeni Kanunu m.605 vd. uyarınca mirasın reddidir. Süre kısadır: yasal mirasçılar için, miras bırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten itibaren üç ay.
- Nereye verilir
- Miras bırakanın SON YERLEŞİM YERİ sulh hukuk mahkemesi
- Süre
- 3 ay — ölümün ve mirasçılığın öğrenilmesinden itibaren
- Şekil
- Sözlü veya yazılı beyan; tutanağa geçirilir
- Nitelik
- Kayıtsız ve şartsız olmalıdır (TMK m.609)
İki ayrı ret vardır
- Gerçek ret (TMK m.605/1). Mirasçı, süresi içinde sulh hukuk mahkemesine başvurarak mirası reddettiğini beyan eder. Terekenin borca batık olup olmadığına bakılmaz; ret için gerekçe göstermek de zorunlu değildir.
- Hükmen ret (TMK m.605/2). Ölümü tarihinde miras bırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır. Bu hâlde ret için üç aylık süre aranmaz. Ancak alacaklılar takip başlattığında durumu ortaya koymak gerektiğinden, uygulamada mirasın hükmen reddinin tespiti davası açılır; bu dava süreye bağlı değildir ve alacaklılara karşı açılır.
Terekeye dokunmak reddi imkânsız kılar. TMK m.610 uyarınca, ret süresi sona ermeden mirasçı olarak tereke işlemlerine karışan, terekenin olağan yönetimi niteliğinde olmayan işler yapan ya da miras bırakanın alacaklarını tahsil eden mirasçı, mirası reddedemez. Miras bırakanın aracını kullanmak, banka hesabından para çekmek, evini kiraya vermek ya da bir malını satmak bu kapsamda değerlendirilebilir. Ret düşünülüyorsa terekeye hiç dokunulmamalıdır.
Başvurudan önce
- Terekeyi araştırın. e-Devlet üzerinden tapu, araç ve icra dosyası sorgulaması yapılabilir; bankalara ve SGK’ya başvurularak borç ve alacak durumu öğrenilebilir.
- Süreyi hesaplayın. Üç ay, ölümü ve mirasçı olduğunuzu öğrendiğiniz tarihten işler. Sonradan öğrendiğinizi ileri sürüyorsanız bunu ispat etmeniz gerekir.
- Doğru mahkemeyi belirleyin. Ret beyanı, kendi yerleşim yerinizdeki değil, miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine yapılır.
- Alternatifleri değerlendirin. Ret dışında, terekenin resmî defterinin tutulmasını istemek (TMK m.619) ya da resmî tasfiye talep etmek (TMK m.632) de mümkündür; bunlar, terekenin durumu belirsizken daha ölçülü seçeneklerdir.
- Zincirleme etkiyi düşünün. Siz reddederseniz miras, sizden sonra gelen mirasçılara (çocuklarınıza) geçer. Aile içinde ortak hareket edilmesi gerekir.
Örnek mirasın reddi dilekçesi
[ŞEHİR] NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
(Miras bırakanın son yerleşim yeri mahkemesi)
RET EDEN
(MİRASÇI) : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
[Açık adres]
[Telefon]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad]
MİRAS BIRAKAN : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
Ölüm tarihi : [Tarih]
Son yerleşim yeri : [Açık adres]
KONU : Mirasın KAYITSIZ VE ŞARTSIZ REDDİ beyanının
tespiti ve tesciline karar verilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR :
1. Miras bırakan [Ad Soyad], [tarih] tarihinde [yer]'de vefat
etmiştir. Ret eden, miras bırakanın [yakınlık: oğlu/kızı/eşi]
sıfatıyla yasal mirasçısıdır. Vukuatlı nüfus kayıt örneği
ektedir.
2. Ret eden, miras bırakanın ölümünü ve kendisinin mirasçı olduğunu
[tarih] tarihinde öğrenmiştir. İşbu beyan, TMK m.606'da öngörülen
ÜÇ AYLIK yasal süre içinde sunulmaktadır.
3. Miras bırakanın terekesi borca batık olup, aktifi pasifini
karşılamamaktadır. Nitekim miras bırakan aleyhine [Şehir]
[Numara]. İcra Müdürlüğü'nün [Yıl]/[No] E. sayılı dosyası ile
[tutar] TL tutarında takip yürütülmektedir. Miras bırakanın
bilinen bir taşınmazı, aracı ya da nakit varlığı bulunmamaktadır.
4. Ret eden, bugüne kadar terekeye ilişkin olarak TMK m.610
anlamında mirası kabul etme sonucu doğuracak hiçbir işlem
yapmamış; miras bırakanın malvarlığına el atmamış ve alacaklarını
tahsil etmemiştir.
5. Bu nedenlerle ret eden, kendisine intikal eden mirası KAYITSIZ ve
ŞARTSIZ olarak REDDETTİĞİNİ beyan etmektedir.
HUKUKİ SEBEPLER : TMK m.605, 606, 609, 610, 611, 612, 614;
HMK m.382 vd. ve ilgili mevzuat.
DELİLLER : Vukuatlı nüfus kayıt örneği, ölüm belgesi,
[Şehir] [Numara]. İcra Müdürlüğü [Yıl]/[No] E.
sayılı dosya, tapu ve araç kayıt sorgusu,
banka kayıtları ve her türlü yasal delil.
TALEP SONUCU : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
a) Mirasın KAYITSIZ VE ŞARTSIZ REDDİNE ilişkin beyanımızın
TESPİTİNE ve mirasçılık siciline TESCİLİNE,
b) Kararın bir örneğinin ilgili mercilere BİLDİRİLMESİNE
karar verilmesini saygıyla talep ederim. [Tarih]
RET EDEN
[Ad Soyad]
(İmza)
EKLER:
1. Vukuatlı nüfus kayıt örneği
2. Ölüm belgesi
3. İcra dosyası örneği
4. Kimlik fotokopisiÖrnek mirasın hükmen reddi tespit dilekçesi
Üç aylık süre geçmişse ya da alacaklılar sizi takibe geçmişse, terekenin borca batık olduğunun tespiti istenir. Bu dava alacaklılara karşı açılır ve süreye bağlı değildir.
[ŞEHİR] NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ SAYIN HÂKİMLİĞİ'NE
DAVACI : [Ad Soyad] (T.C. [Kimlik No])
[Açık adres]
VEKİLİ : Av. [Ad Soyad]
DAVALI : [Alacaklı Ad Soyad / Şirket unvanı]
[Adres]
KONU : Miras bırakan [Ad Soyad]'ın terekesinin borca
batık olduğunun ve mirasın TMK m.605/2 uyarınca
HÜKMEN REDDEDİLMİŞ SAYILDIĞININ TESPİTİ talebidir.
AÇIKLAMALAR :
1. Miras bırakan [Ad Soyad] [tarih] tarihinde vefat etmiş olup
müvekkil, [yakınlık] sıfatıyla yasal mirasçısıdır.
2. Davalı alacaklı, miras bırakanın borcu nedeniyle müvekkil
aleyhine [Şehir] [Numara]. İcra Müdürlüğü'nün [Yıl]/[No] E.
sayılı dosyası ile takip başlatmıştır.
3. Miras bırakanın ÖLÜM TARİHİ İTİBARIYLA ödemeden aczi açıkça
bellidir:
a) Ölüm tarihinde miras bırakan aleyhine [sayı] adet icra takibi
derdesttir; toplam borç [tutar] TL'dir.
b) Miras bırakanın adına kayıtlı taşınmaz, araç veya banka
mevduatı bulunmamaktadır. Tapu, trafik ve banka sorguları
dosyaya celbedilmelidir.
c) Miras bırakanın tek geliri [tutar] TL emekli aylığı olup
ölümüyle sona ermiştir.
4. TMK m.605/2 uyarınca, ölümü tarihinde miras bırakanın ödemeden
aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise miras
REDDEDİLMİŞ SAYILIR. Bu durumda üç aylık ret süresi aranmaz.
5. Müvekkil, terekeye ilişkin mirası kabul anlamına gelecek hiçbir
işlem yapmamıştır.
HUKUKİ SEBEPLER : TMK m.605/2, 606, 610; İİK m.53; HMK.
DELİLLER : İcra dosyaları, tapu–trafik–banka sorguları,
vukuatlı nüfus kayıt örneği, SGK kayıtları,
bilirkişi ve her türlü yasal delil.
TALEP SONUCU : Davanın kabulü ile miras bırakan [Ad Soyad]'ın
terekesinin BORCA BATIK olduğunun ve mirasın HÜKMEN REDDEDİLMİŞ
SAYILDIĞININ TESPİTİNE; yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin
davalıya yükletilmesine karar verilmesini saygıyla talep ederim.
[Tarih]
DAVACI VEKİLİ
Av. [Ad Soyad]
(İmza)Sık yapılan hatalar
- Üç aylık sürenin kaçırılması. Süre geçince miras kabul edilmiş sayılır ve kişisel malvarlığıyla sorumluluk doğar.
- Yanlış mahkemeye başvurmak. Ret beyanı, miras bırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine yapılır.
- Terekeye el atmak. Miras bırakanın aracını kullanmak, hesabından para çekmek ya da eşyalarını satmak reddi imkânsız kılabilir.
- Şartlı ret beyanı. TMK m.609 uyarınca ret kayıtsız ve şartsız olmalıdır; “borçlar aşarsa reddediyorum” biçimindeki beyan geçersizdir.
- Alt soyun bilgilendirilmemesi. Ret hâlinde miras bir sonraki derecedeki mirasçılara geçer; küçük çocuklar adına da işlem gerekebilir.
- Alacaklıları zarara uğratmak amacıyla ret. TMK m.617 uyarınca, malvarlığı borcuna yetmeyen mirasçının alacaklılarını zarara uğratmak amacıyla yaptığı ret, alacaklılar tarafından iptal ettirilebilir.
Sıkça sorulan sorular
Reddedersem borçlar kime geçer?
TMK m.611 uyarınca yasal mirasçılardan biri mirası reddederse, onun payı miras açıldığı zaman kendisi sağ değilmiş gibi hak sahiplerine geçer; yani sizin altsoyunuz (çocuklarınız) mirasçı olur. Bu nedenle ret genellikle aile içinde zincirleme yapılır. TMK m.612 uyarınca en yakın yasal mirasçıların tamamı reddederse miras, sulh mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir; ancak sağ kalan eş bakımından özel bir düzenleme vardır.
Küçük çocuğum adına ret yapabilir miyim?
Velayet hakkına sahip ana veya baba, küçük adına ret beyanında bulunabilir. Ancak bu işlem çocuğun malvarlığına ilişkin önemli bir tasarruf olduğundan, uygulamada mahkemeler vesayet makamının izni aranıp aranmayacağını değerlendirmektedir. Küçüğün menfaati ile ana babanın menfaati çatışıyorsa kayyım atanması gündeme gelebilir. Bu nedenle çocuk adına yapılacak retlerde önceden hukuki destek almak yerinde olur.
Süre geçti, hâlâ bir şey yapabilir miyim?
İki yol vardır. Birincisi, TMK m.615 uyarınca önemli sebeplerin varlığı hâlinde sulh hâkiminin ret süresini uzatması ya da yeni bir süre tanımasıdır. İkincisi ve daha yaygını, terekenin ölüm tarihinde borca batık olduğunu ileri sürerek mirasın hükmen reddinin tespiti davası açmaktır; bu dava süreye bağlı değildir ve yukarıda örneği verilmiştir.
Sadece bazı malları reddedebilir miyim?
Hayır. Ret, mirasın tamamına yöneliktir ve kısmi ret mümkün değildir. Terekenin durumu belirsizse daha ölçülü bir seçenek, TMK m.619 uyarınca resmî defter tutulmasını istemektir: bu hâlde tereke bir ay içinde kaydedilir, mirasçı deftere göre kabul, ret ya da resmî tasfiye kararı verir ve deftere yazılmayan borçlardan sorumlu olmaz.
Reddettikten sonra cenaze giderlerini isteyebilirler mi?
Cenaze ve defin giderleri, mirasın reddinden bağımsız olarak terekeden karşılanması gereken giderlerdendir. Mirasçının bu tür zorunlu giderleri karşılamış olması, tek başına mirası kabul ettiği anlamına gelmez; TMK m.610 uyarınca terekenin olağan yönetimi ve miras bırakanın işlerinin yürütülmesi için gerekli işler ret hakkını düşürmez. Yine de ödemenin niteliği tartışma yaratmaması için belgelenmelidir.
Mirası reddettim, sigorta ve emekli aylığı haklarım etkilenir mi?
Hayır. Ölüm aylığı, dul ve yetim aylığı gibi sosyal güvenlik hakları mirasa dâhil değildir; bunlar kanundan doğan kendi haklarınızdır ve mirasın reddinden etkilenmez. Aynı şekilde, hayat sigortasında lehtar olarak gösterilmişseniz sigorta bedeli terekeye girmez ve mirası reddetseniz dahi talep edilebilir.
İlgili sayfalar
Mirasçılık sıfatının belgelenmesi için mirasçılık belgesi dilekçesi, mirastan mal kaçırma iddiaları için tapu iptali ve tescil dava dilekçesi, taşınmazın paylaşımı için ortaklığın giderilmesi dava dilekçesi örneklerine bakabilirsiniz. Alan bilgisi: Miras Hukuku.
MirasMirasçılık Belgesi (Veraset İlamı) Dilekçesi · Veraset İlamının İptali Dava Dilekçesi
Aile ve BoşanmaAnlaşmalı Boşanma Dilekçesi ve Protokolü · Çekişmeli Boşanma Dava Dilekçesi · Nafaka Artırım Davası Dilekçesi · Velayetin Değiştirilmesi Dava Dilekçesi · İsim ve Soyisim Değiştirme Dava Dilekçesi · Yaş Düzeltme Dava Dilekçesi · Soybağının Reddi Dava Dilekçesi
İş Hukukuİşe İade Dava Dilekçesi · İşçilik Alacakları Dava Dilekçesi · İş Kazası Tazminat Dava Dilekçesi · Hizmet Tespiti Dava Dilekçesi
İcraİcra Takibine (Ödeme Emrine) İtiraz Dilekçesi · İtirazın İptali Dava Dilekçesi · Menfi Tespit Dava Dilekçesi · Maaş Haczine İtiraz (Haczedilmezlik Şikâyeti)
TüketiciTüketici Hakem Heyeti Başvuru Dilekçesi
KiraKira Borcu İhtarnamesi ve Tahliye Dilekçesi · Kira Bedelinin Tespiti Dava Dilekçesi · İhtiyaç Nedeniyle Tahliye Dava Dilekçesi
GayrimenkulOrtaklığın Giderilmesi (İzale-i Şüyu) Dilekçesi · Tapu İptali ve Tescil Dava Dilekçesi · Ecrimisil (Haksız İşgal Tazminatı) Dilekçesi
CezaCumhuriyet Başsavcılığına Şikâyet Dilekçesi · Hakaret Savunma (Beyan) Dilekçesi · Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silme Dilekçesi
TrafikTrafik Kazası Tazminat Dava Dilekçesi
İdareİdari İşlemin İptali Dava Dilekçesi · İdari Para Cezasına İtiraz Dilekçesi
BilişimErişimin Engellenmesi Talebi Dilekçesi
Genel UsulCevap Dilekçesi · İstinaf Başvuru Dilekçesi · Bilirkişi Raporuna İtiraz Dilekçesi · İhtiyati Tedbir Talep Dilekçesi · Delil Tespiti Talebi Dilekçesi · Adli Yardım Talebi Dilekçesi · Kararın Kesinleşmesi (Şerh) Talep Dilekçesi
Dilekçenizi göndermeden önce
Bir dilekçenin sonucu çoğu zaman içeriğinden önce zamanında ve doğru mercie verilmiş olmasına bağlıdır. Hak düşürücü süreler, dava şartı arabuluculuk ve görevli–yetkili mahkeme hataları sonradan düzeltilemez. Dosyanıza özgü değerlendirme için büromuzla iletişime geçebilir, sürecin nasıl işlediğini Sıkça Sorulan Sorular ve Çalışma İlkelerimiz sayfalarından okuyabilirsiniz. Tazminat kalemleri için hesaplama araçlarımız yaklaşık bir fikir verir.