Telif Hakkı İhlalinde Uyar-Kaldır: FSEK Ek m.4 Süreci ve Tazminat Yolları

Kısaca
- İnternette telif ihlaline karşı Türk hukukundaki özel yol FSEK Ek m.4/3‘tür. Süreç kademelidir: önce bilgi içerik sağlayıcısına başvurulur ve üç gün içinde ihlalin durdurulması istenir.
- İhlal devam ederse Cumhuriyet savcısına başvurulur; savcının başvurusu üzerine üç gün içinde servis sağlayıcıdan, ihlale devam eden içerik sağlayıcısına verilen hizmetin durdurulması istenir.
- Yaptırım kalıcı değildir: ihlalin durdurulması hâlinde bilgi içerik sağlayıcısına yeniden servis sağlanır.
- Servis sağlayıcılar, bilgi içerik sağlayıcılarının isimlerini gösterir listeyi her ayın ilk iş günü Bakanlığa bildirmekle ve istendiğinde her türlü bilgi ve belgeyi vermekle yükümlüdür.
- Genel erişim engelleme yolunda önemli bir değişiklik vardır: 5651 sayılı Kanun’un “İçeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi” başlıklı 9. maddesi Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli kararıyla iptal edilmiştir. Özel hayatın gizliliğine ilişkin m.9/A yürürlüktedir.
- Maddi taleplerin ana dayanağı FSEK m.68‘dir: izinsiz kullanım hâlinde hak sahibi, sözleşme yapılmış olsaydı isteyebileceği bedelin en çok üç kat fazlasını talep edebilir.
- Bu talep yenilik doğuran hak niteliğindedir ve kullanılması taraflar arasında farazi bir sözleşme ilişkisi kurar; bu nedenle üç kat bedel ile geçmiş kullanımlar yönünden tecavüzün ref’ine birlikte hükmedilemez.
- Sözleşmeyle devredilmeyen haklar eser sahibinde kalır: FSEK m.51 uyarınca sözleşmenin imzalanmasından sonra mevzuatta mali hakların genişletilmesi hâlinde genişleyen yetki eser sahibindedir. Eski sözleşmeler dijital kullanımı kapsamaz.
- İnternet sitesi tasarımı da korunabilir: bir web sitesi FSEK m.6/11 anlamında veri tabanı sayılabilir ve izinsiz kullanım işleme ve çoğaltma hakkının ihlali oluşturur.
- Meslek birliklerinin takip ettiği repertuvarda, kullanım için izin aldığını ve ödeme yaptığını belgeleyemeyen kullanıcının tüm eserleri izinsiz kullandığı karinesi uygulanmaktadır (FSEK m.76).
İnternette bir eserin izinsiz kullanıldığını fark eden hak sahibinin ilk refleksi platforma bildirim yapmaktır. Bu, doğru bir başlangıçtır; ancak Türk hukukunda bu bildirimin kendine özgü bir sırası, süresi ve devamı vardır. Yanlış sırayla ilerlemek hem içeriği kaldırtamamaya hem de sonraki tazminat davasında delil eksikliğine yol açar.
Bir diğer önemli nokta, kaldırma ile tazminatın birbirinden ayrı yollar olmasıdır; hatta bazı taleplerin birlikte ileri sürülmesi hukuken mümkün değildir. Aşağıda önce uyar-kaldır sürecini, sonra dava yollarını ve üç kat bedel talebinin doğurduğu sonuçları Yargıtay kararlarıyla ele alıyoruz.
Uyar-kaldır: FSEK Ek m.4/3
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu Ek m.4/3: “Dijital iletim de dahil olmak üzere işaret, ses ve/veya görüntü nakline yarayan araçlarla servis ve bilgi içerik sağlayıcılar tarafından eser sahipleri ile bağlantılı hak sahiplerinin bu Kanunda tanınmış haklarının ihlâli halinde, hak sahiplerinin başvuruları üzerine ihlâle konu eserler içerikten çıkarılır. Bunun için hakları haleldar olan gerçek veya tüzel kişi öncelikle bilgi içerik sağlayıcısına başvurarak üç gün içinde ihlâlin durdurulmasını ister. İhlâlin devamı halinde bu defa, Cumhuriyet savcısına yapılan başvuru üzerine, üç gün içinde servis sağlayıcıdan ihlâle devam eden bilgi içerik sağlayıcısına verilen hizmetin durdurulması istenir. İhlâlin durdurulması halinde bilgi içerik sağlayıcısına yeniden servis sağlanır. Servis sağlayıcılar, bilgi içerik sağlayıcılarının isimlerini gösterir listeyi her ayın ilk iş günü Bakanlığa bildirir.”
| Aşama | Kime | Süre | Sonuç |
|---|---|---|---|
| 1. Uyarı | Bilgi içerik sağlayıcısı | 3 gün içinde durdurma istenir | İçerikten çıkarma |
| 2. Başvuru | Cumhuriyet savcısı | — | Savcılık talebi |
| 3. Hizmetin durdurulması | Servis sağlayıcı | 3 gün | İçerik sağlayıcıya hizmetin durdurulması |
| 4. Yeniden servis | — | İhlalin durdurulması üzerine | Hizmet yeniden sağlanır |
Bu düzenlemenin iki özelliği vurgulanmalıdır. Birincisi, tedbir ihlale bağlıdır: ihlal durdurulduğunda hizmet yeniden sağlanır. İkincisi, ikinci aşamanın muhatabı mahkeme değil Cumhuriyet savcısıdır. Bu, uygulamada en çok atlanan noktadır.
5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi artık yürürlükte değil
Uzun yıllar boyunca internet içeriklerine erişimin engellenmesi taleplerinin genel dayanağı, 5651 sayılı Kanun’un “İçeriğin yayından çıkarılması ve erişimin engellenmesi” başlıklı 9. maddesiydi. Bu madde, sulh ceza hâkimliğine doğrudan başvuru imkânı tanıyordu.
5651 sayılı Kanun m.9, Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli ve E. 2020/76, K. 2023/172 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Buna karşılık, “Özel hayatın gizliliği nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi” başlıklı m.9/A yürürlüktedir ve kendi özel usulüne tabidir.
Bunun telif uyuşmazlıkları bakımından pratik sonucu şudur: internetteki telif ihlallerinde başvurulacak özel yol FSEK Ek m.4/3’tür; bunun yanında genel hükümlere göre mahkemeden ihtiyati tedbir istenmesi ve FSEK’in tecavüzün ref’i ile men’ine ilişkin hükümlerine dayanılması gerekir.
Dava yolları: ref’, men’ ve tazminat
| Talep | Dayanak | İşlevi |
|---|---|---|
| Tecavüzün tespiti | Genel hükümler | İhlalin varlığının saptanması |
| Tecavüzün ref’i | FSEK m.66 | Mevcut ihlalin sonuçlarının giderilmesi |
| Tecavüzün men’i | FSEK m.69 | Devam eden veya muhtemel ihlalin önlenmesi |
| Telif tazminatı (üç kat bedel) | FSEK m.68 | İzinsiz kullanım karşılığı bedelin en çok üç katı |
| Maddi tazminat | FSEK m.70/2 | Rayiç bedel üzerinden zararın karşılanması |
| Manevi tazminat | FSEK m.70/1 | Manevi hak ihlallerinde |
| Kararın ilanı | FSEK m.78 | İhlalin kamuya duyurulması |
Görevli mahkeme fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesidir; bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemeleri bu sıfatla görev yapar.
Üç kat bedel talebinin doğurduğu sonuç
FSEK m.68, hak sahibine güçlü bir imkân verir: izinsiz kullanım hâlinde, sözleşme yapılmış olsaydı isteyebileceği bedelin en çok üç kat fazlasını talep edebilir. Ancak bu talebin özel bir hukuki sonucu vardır ve uygulamada çoğu zaman gözden kaçar.
FSEK m.68’in son fıkrası: “Bedel talebinde bulunan kişi, tecavüz edene karşı onunla bir sözleşme yapmış olması halinde haiz olabileceği bütün hak ve yetkileri ileri sürebilir.”
Bu hüküm uyarınca üç kat bedel istenmesi hâlinde hak sahibi ile mütecaviz arasında farazi bir sözleşme ilişkisi kurulur. Sözleşme ilişkisinin kurulması tecavüzün ref’i sonucunu doğurduğundan, dava tarihine kadarki kullanımlar yönünden ayrıca ref’ kararı verilemez; bu durumda yalnızca men’ kararı ile yetinilir.
Sözleşme varsa dijital kullanımı kapsıyor mu?
Eski tarihli devir sözleşmelerine dayanılarak yapılan dijital kullanımlar, uygulamada sık karşılaşılan bir uyuşmazlık kaynağıdır. Buradaki ölçüt FSEK m.51’dir: sözleşmenin imzalanmasından sonra mevzuatta mali hakların genişletilmesi hâlinde, genişleyen mali hak yetkisi eser sahibinde kalır.
Bunun sonucu şudur: dijital kullanım hakkı açıkça devredilmemişse, eski sözleşmeye dayanılarak yapılan internet kullanımı mali haklara tecavüz oluşturur. Sözleşme metninde hangi hakların, hangi süre, yer ve kapsamda devredildiğinin açıkça yazılması bu nedenle kritiktir.
Web sitesi ve yazılım da korunur
Telif koruması metin, müzik ve görselle sınırlı değildir. Bir internet sitesi, FSEK m.6/11 anlamında veri tabanı sayılabilir ve bu nedenle FSEK korumasından yararlanır. Böyle bir sitenin izinsiz kullanılması, işleme ve çoğaltma haklarının ihlali niteliğindedir.
Bu tür dosyalarda maddi tazminat FSEK m.70/2 çerçevesinde rayiç bedel üzerinden hesaplanabilmekte; eser sahipliğinden doğan haklara tecavüzün tespit edildiği hâllerde ayrıca manevi tazminat koşullarının bulunduğu kabul edilebilmektedir.
İzin ve ödeme belgesi sunamamanın sonucu
Meslek birliklerinin takip ettiği repertuvarlarda özel bir ispat düzeni işler. Kullanımı gerçekleştiren kişi, gerekli izinleri aldığına ve ödeme yaptığına dair delil sunamıyor ve kullandığı eserlere ilişkin bir liste de veremiyorsa, FSEK m.76 kapsamında bunun, hak takibine yetkili olunan tüm eser, icra ve yapımların izinsiz kullanıldığına karine teşkil ettiği kabul edilmektedir.
Bedelin belirlenmesinde ise yapımcının, eser sahibinin ve yorumcunun tanınmışlığı ile ürünlerin nitelikleri dikkate alınarak Türk Borçlar Kanunu m.50 çerçevesinde takdir yapılabilmektedir.
Ne yapmalı?
- İhlali tespit ettiğiniz anda delil sabitleyin: tam URL, ekran görüntüsü, tarih-saat bilgisi ve mümkünse noter veya mahkeme aracılığıyla delil tespiti.
- Eser sahipliğinizi belgeleyin: yayın tarihi, ilk kamuya sunum, sözleşmeler, meslek birliği kayıtları.
- Önce bilgi içerik sağlayıcısına yazılı başvurun ve üç gün içinde ihlalin durdurulmasını isteyin; başvuruyu ve tebliğini belgeleyin.
- İhlal devam ederse Cumhuriyet savcılığına başvurun; ikinci aşamanın muhatabı mahkeme değil savcılıktır.
- 5651 sayılı Kanun m.9’un iptal edildiğini bilerek talebinizi doğru dayanağa oturtun; gerekiyorsa mahkemeden ihtiyati tedbir isteyin.
- Kaldırma ile tazminatı ayrı ayrı planlayın; içeriğin kaldırılması geçmiş kullanımlara ilişkin talebinizi ortadan kaldırmaz.
- Üç kat bedel talebinde bulunacaksanız, bu talebin farazi sözleşme kuracağını ve geçmiş kullanımlar yönünden ref’ kararı alınamayacağını hesaba katın.
- Talebinizi duruşmada daraltırken dikkatli olun; beyanınız feragat olarak yorumlanabilir.
- Rayiç bedeli destekleyecek verileri toplayın: benzer lisans sözleşmeleri, meslek birliği tarifeleri, piyasa emsalleri.
- Eski tarihli sözleşmelere güvenmeyin; dijital kullanım hakkının açıkça devredilip devredilmediğini kontrol edin.
- Kullanıcı iseniz izin ve ödeme belgelerinizi ve kullandığınız eser listesini düzenli tutun; belge sunamamak aleyhinize karine doğurur.
- Manevi hak ihlali de varsa (ad belirtilmemesi, eserde değişiklik) bunu ayrı bir talep olarak ileri sürün.
Yargı kararlarından
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2025/1984, K. 2025/6794, 17.11.2025
Üç kat bedel talebi farazi sözleşme kurar; geçmiş kullanımlar için ayrıca ref’ kararı verilemez. Makalesinin izinsiz ve atıfsız biçimde bir kongre kitabında kullanıldığını ileri süren davacı, tecavüzün tespiti, ref’i, men’i ile FSEK m.68 uyarınca üç kat bedel ve manevi tazminat istemişti. Yargılama sırasında vekili, talebinin tecavüzün ref’i olduğunu beyan etmiş; ilk derece mahkemesi m.68 tazminatı yönünden karar verilmesine yer olmadığına, men’ ve ref’e karar vermişti. Daire, m.68’in son fıkrasını esas alarak farklı bir sonuca varmıştır: “bu hüküm uyarınca, hak sahibinin 3 kat telif tazminatı istemesi halinde hak sahibi ile mütecaviz arasında farazi bir sözleşme ilişkisi kurulmaktadır. Bu talep yenilik doğuran hak niteliğinde olduğundan” davacı vekilinin beyanının üç kat bedel talebinden vazgeçme olarak benimsenmesi; “taraflar arasında farazi sözleşme ilişkisi kurulduğundan dava tarihine kadar olan kullanımlar yönünden tecavüzün ref’ine karar verilemeyeceği, zira sözleşme ilişkisi kurulmasının tecavüzün ref’i sonucunu doğurduğu gözetilerek tecavüzün ref’i talebinin reddine, ancak tecavüzün artık devam etmemesi yönünde men kararı verilmesi ile yetinilmesi” gerektiği belirtilmiştir. Karar, ref’e ilişkin hüküm kısmı çıkarılmak suretiyle oybirliğiyle düzeltilerek onanmıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2025/1392, K. 2025/6366, 20.10.2025
Eski sözleşme dijital kullanımı kapsamaz; genişleyen mali hak eser sahibinde kalır. Davacı, dört albümünün ve eserlerinin davalı tarafından internet ortamında dijital olarak kullanıldığını, taraflar arasında bu yönde bir kullanım sözleşmesi bulunmadığını ileri sürerek FSEK m.68/1 kapsamında tazminat istemişti. İlk derece mahkemesi, “FSEK’in 51. maddesi çerçevesinde sözleşmelerin imzalanmasından sonra mevzuatta mali hakların genişletilmesi halinde genişletilen mali hak yetkisinin eser sahibinde kalacağı ve dijital kullanım haklarının davalıya devredilmemesi nedeni ile vaki kullanımların FSEK uyarınca mali haklara tecavüz niteliğinde olduğu” gerekçesiyle davayı kabul etmiş; rayiç bedeli dört albüm için 100.000 TL olarak belirleyip m.68/1 uyarınca üç katı olan 300.000 TL’ye hükmetmiştir. Bölge adliye mahkemesi istinafı esastan reddetmiş, Daire de kararı 20.10.2025 tarihinde oybirliğiyle ve kesin olarak onamıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2023/6760, K. 2024/7702, 05.11.2024
İnternet sitesi tasarımı veri tabanı olarak korunur; izinsiz kullanım işleme ve çoğaltma hakkını ihlal eder. Bir web tasarımcısı, proje sonlandırıldıktan sonra tasarımlarının izinsiz kullanılmaya devam edildiğini ileri sürerek tecavüzün men’i ile maddi ve manevi tazminat istemişti. Bölge adliye mahkemesi, “davaya konu web sitesinin 5846 sayılı Kanun’un m.6/11 anlamında veri tabanı sayılabileceği ve bu nedenle FSEK korumasından yararlanacağı”nı, delil tespiti ve bilirkişi raporlarıyla davalının izinsiz kullanımının “5846 sayılı Kanun’un 21 ve 22 çerçevesinde işleme ve çoğaltma hakkının ihlali niteliğinde olduğu”nu kabul etmiş; ayrıca eser sahipliğinden doğan haklara tecavüzün tespit edilmiş olması karşısında manevi tazminat şartlarının bulunduğunu belirterek manevi tazminata da hükmetmiştir. Daire, bölge adliye mahkemesi kararını 05.11.2024 tarihinde oybirliğiyle ve kesin olarak onamıştır.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2026/494, K. 2026/1833, 31.03.2026
İzin ve ödeme belgesi sunamamak, tüm repertuvarın izinsiz kullanıldığına karine sayılır. Bir gazetenin internet sitesi üzerinden zil sesi ve tam parça biçiminde eserlerin izinsiz indirilmesine imkân tanınması nedeniyle meslek birlikleri tarafından açılan davada, davalı sitedeki seslerin eser niteliğinde olmadığını savunmuştu. Mahkeme, davalının “eser/icra ve yapımları kullanmak için gerekli izinleri alarak, ödeme yaptığına dair delil sunamadığı, kullanım yaptığı eser/icra ve yapımlar hakkında da herhangi bir liste sunmadığı, FSEK’in 76. maddesi kapsamında bu durumun davalının, davacıların hak takibine yetkili olduğu tüm eser/icra ve yapımları izinsiz kullandığına karine teşkil ettiği” gerekçesiyle davayı kısmen kabul etmiş; bedeli, yapımcı, eser sahibi ve yorumcunun tanınmışlıkları ile ürünlerin nitelikleri dikkate alınarak Türk Borçlar Kanunu m.50 çerçevesinde belirlemiş ve FSEK m.68 uyarınca üç katına hükmetmiştir. Daire, bozmaya uyularak verilen kararı 31.03.2026 tarihinde oybirliğiyle onamıştır.
Bu kararlar, telif uyuşmazlıklarında talep kurgusunun sonucu ne kadar etkilediğini gösterir. En kritik nokta FSEK m.68’in son fıkrasından doğar: üç kat bedel istemek yenilik doğuran bir hakkın kullanılmasıdır ve taraflar arasında farazi bir sözleşme ilişkisi kurar. Bu ilişki kurulduğunda dava tarihine kadarki kullanımlar hukuka uygun hâle geldiğinden, aynı dönem için ayrıca tecavüzün ref’ine hükmedilemez; geriye yalnızca ileriye dönük men’ talebi kalır. Dolayısıyla dilekçe hazırlanırken hangi talebin asıl, hangisinin terditli olduğu baştan netleştirilmelidir — nitekim yargılama sırasında talebin daraltılmasına ilişkin beyanlar da feragat olarak yorumlanabilmektedir. İkinci eksen ise hakkın kapsamıdır: sözleşmeyle açıkça devredilmemiş bir mali hak eser sahibinde kalır ve FSEK m.51 gereği sözleşme sonrasında mevzuatla genişleyen yetkiler devredilmiş sayılmaz; bu nedenle dijital kullanımı kapsamayan eski sözleşmelere dayanan internet kullanımları tecavüz oluşturmaktadır. Üçüncü eksen ispat düzenidir ve kullanıcı aleyhine kurulmuştur: korumanın kapsamı web sitesi tasarımı gibi ürünlere kadar genişletilebilirken, izin ve ödeme belgesi ile kullanılan eser listesini sunamayan kullanıcı bakımından tüm repertuvarın izinsiz kullanıldığı karinesi işletilmekte, bedel ise takdiren belirlenmektedir.
Sık yapılan hatalar
| Hata | Sonucu | Doğrusu |
|---|---|---|
| Delil sabitlemeden içeriğin kaldırılmasını istemek | İçerik kalkar ama ihlal ispatlanamaz | Önce ekran görüntüsü ve tespit, sonra bildirim |
| İkinci aşamada mahkemeye başvurmak | FSEK Ek m.4’te muhatap savcılıktır | İhlal sürerse Cumhuriyet savcılığına başvurmak |
| 5651 m.9’a dayanmak | Madde iptal edilmiştir | FSEK Ek m.4 ve genel hükümlere dayanmak |
| Üç kat bedel ile ref’i birlikte istemek | Ref’ talebi reddedilir | Talepleri asıl-terditli olarak kurgulamak |
| Duruşmada talebi daraltmak | Feragat olarak yorumlanabilir | Beyanı yazılı ve açık biçimde sınırlamak |
| Eski sözleşmenin dijitali kapsadığını varsaymak | Kullanım tecavüz sayılır | Devredilen hakları sözleşmede açıkça saymak |
| Rayiç bedeli desteklememek | Takdiren düşük bedel belirlenir | Emsal lisans ve tarifeleri sunmak |
| Kullanılan eser listesini tutmamak | Tüm repertuvar için karine işler | İzin, ödeme ve kullanım kayıtlarını arşivlemek |
| Manevi hak ihlalini talebe eklememek | Ad belirtilmemesi karşılıksız kalır | m.14 ve m.15 ihlallerini ayrı talep etmek |
İnternette eserim izinsiz kullanılıyor, önce ne yapmalıyım?
FSEK Ek m.4/3 uyarınca öncelikle bilgi içerik sağlayıcısına başvurup üç gün içinde ihlalin durdurulmasını istemelisiniz. Bu başvurudan önce delil sabitlemeniz sonraki aşamalar için kritiktir.
İçerik kaldırılmazsa ne yapılır?
İhlalin devamı hâlinde Cumhuriyet savcısına başvurulur; savcının başvurusu üzerine üç gün içinde servis sağlayıcıdan, ihlale devam eden içerik sağlayıcısına verilen hizmetin durdurulması istenir.
Hizmet kalıcı olarak mı durdurulur?
Hayır. Kanun açıkça, ihlalin durdurulması hâlinde bilgi içerik sağlayıcısına yeniden servis sağlanacağını düzenlemiştir.
Sulh ceza hâkimliğine erişim engelleme için başvurabilir miyim?
5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli kararıyla iptal edilmiştir. Özel hayatın gizliliğine ilişkin m.9/A ise yürürlüktedir ve kendi usulüne tabidir. Telif ihlallerinde FSEK Ek m.4 ve genel hükümlere göre hareket edilmelidir.
Üç kat bedel her zaman verilir mi?
FSEK m.68 “en çok üç kat” demektedir; katsayı takdiridir. Bedelin belirlenmesinde eser sahibinin, yapımcının ve yorumcunun tanınmışlığı ile ürünlerin nitelikleri gibi ölçütler dikkate alınmaktadır.
Üç kat bedel isterken tecavüzün ref’ini de isteyebilir miyim?
Geçmiş kullanımlar bakımından hayır. Üç kat bedel talebi taraflar arasında farazi sözleşme ilişkisi kurduğundan, dava tarihine kadarki kullanımlar için ayrıca ref’ kararı verilemez; men’ kararı ile yetinilir.
Talebimi duruşmada daraltırsam ne olur?
Beyanınız, üç kat bedel talebinden vazgeçme olarak yorumlanabilir. Bu nedenle daraltma beyanlarının açık ve dikkatli biçimde tutanağa geçirilmesi gerekir.
Eski bir devir sözleşmem var, internette kullanabilir miyim?
Sözleşmede dijital kullanım hakkı açıkça devredilmemişse kullanamazsınız. FSEK m.51 uyarınca sözleşmenin imzalanmasından sonra mevzuatla genişletilen mali hak yetkisi eser sahibinde kalır.
Web sitem taklit edildi, telif koruması var mı?
Bir internet sitesi FSEK m.6/11 anlamında veri tabanı sayılabilir ve bu nedenle korumadan yararlanabilir. İzinsiz kullanım işleme ve çoğaltma haklarının ihlali olarak değerlendirilmektedir.
Manevi tazminat da isteyebilir miyim?
Eser sahipliğinden doğan haklara tecavüzün tespit edildiği hâllerde manevi tazminat şartlarının bulunduğu kabul edilebilmektedir. Ad belirtilmemesi ve eserde değişiklik gibi manevi hak ihlalleri ayrıca ileri sürülmelidir.
Kullanıcı olarak nasıl korunurum?
İzin belgelerini, ödeme kayıtlarını ve kullandığınız eserlerin listesini düzenli tutun. Bunları sunamamak, hak takibine yetkili olunan tüm eserlerin izinsiz kullanıldığına karine oluşturabilmektedir.
Hangi mahkeme görevli?
Fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi görevlidir. Bu mahkemenin bulunmadığı yerlerde asliye hukuk mahkemeleri bu sıfatla görev yapar.
İhtiyati tedbir alabilir miyim?
Genel hükümlere göre ihtiyati tedbir talep edilebilir. İçeriğin yayınının durdurulması yönündeki talepler uygulamada bu çerçevede değerlendirilmektedir.
Alıntı yapmak serbest değil mi?
FSEK m.35 iktibas serbestisini belirli şartlara bağlamıştır. Kaynak ve eser sahibi belirtilmeden, blok hâlinde ve eserin bütünlüğünü etkileyecek ölçüde yapılan alıntılar iktibas serbestisinin dışında kalır.
İlgili mevzuat
- 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu m.2 (ilim ve edebiyat eserleri), m.6/11 (veri tabanları), m.14–15 (kamuya sunma ve adın belirtilmesi), m.21–23 (işleme, çoğaltma, yayma), m.24 (temsil), m.25 (umuma iletim), m.35 (iktibas serbestisi), m.51 (sonradan genişleyen mali haklar), m.54 (iyiniyetin korunmaması), m.66 (tecavüzün ref’i), m.68 (telif tazminatı), m.69 (tecavüzün men’i), m.70 (tazminat), m.76 (ispat ve karine), m.78 (kararın ilanı), Ek m.4 (dijital iletim ve içerikten çıkarma)
- 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun m.9 (Anayasa Mahkemesi’nin 11.10.2023 tarihli ve E. 2020/76, K. 2023/172 sayılı kararı ile iptal), m.9/A (özel hayatın gizliliği)
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.50 (zararın belirlenmesi), m.49 vd. (haksız fiil)
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.389 vd. (ihtiyati tedbir), m.400 vd. (delil tespiti)
- 5846 sayılı Kanun’un Ek 4. maddesine dayanılarak çıkarılan yönetmelik hükümleri
Bağlantılı yazılarımız: telif hakkı nedir, nasıl alınır, marka hükümsüzlüğü ve iptal davası, markaya tecavüz ve tazminat ve KVKK açık rıza beyanı.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Telif dosyalarında sonucu belirleyen unsurlar delilin ihlal anında sabitlenmesi, doğru talebin seçilmesi ve sözleşmeyle devredilen hakların kapsamıdır. Üç kat bedel talebinin doğurduğu farazi sözleşme etkisi, talep kurgusunu baştan etkiler.