Evlenmenin Butlanı Davası (TMK m.145-160)
- Evlenmenin butlanı, şeklen kurulmuş bir evliliğin kanunun aradığı niteliklerin eksikliği nedeniyle ortadan kaldırılmasıdır; yokluktan farklıdır.
- Mutlak butlan sebepleri dörttür: evli olmak, sürekli sebeple ayırt etme gücünden yoksunluk, evlenmeye engel akıl hastalığı ve evlenmeye engel hısımlık.
- Mutlak butlan davası Cumhuriyet savcısı tarafından re’sen açılır; ilgisi olan herkes de açabilir.
- Savcının dava açması bir görev olduğundan, Cumhuriyet Başsavcılığının duruşmalara katılımı sağlanmadan hüküm kurulamaz.
- Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı savcı tarafından re’sen dava edilemez; ancak her ilgili isteyebilir.
- Yargıtay, ölen eşin mirasçısının sona ermiş evliliğin mutlak butlanını dava edebileceğini kabul etmiştir.
- Ayırt etme gücünün sonradan kazanılması veya akıl hastalığının iyileşmesi hâlinde davayı yalnız o eş açabilir.
- Nispi butlan sebepleri: geçici ayırt etme gücü yoksunluğu, yanılma, aldatma ve korkutma.
- Nispi butlanda dava hakkı, sebebin öğrenilmesinden itibaren altı ay ve her hâlde evlenmeden itibaren beş yıl geçmekle düşer.
- Mutlak butlan davası için kanunda hak düşürücü süre öngörülmemiştir.
- Ayırt etme gücünden yoksunluk, her türlü şüpheden uzak sağlık kurulu raporuyla belirlenmelidir; Adli Tıp ihtisas kurulu raporu aranır.
- Teyze-yeğen gibi TMK m.129’daki hısımlık dereceleri evlenme engelidir; buna rağmen yapılan evlilik mutlak butlanla batıldır.
- Batıl evlilik ancak hâkimin kararıyla sona erer; karara kadar geçerli evliliğin bütün sonuçlarını doğurur.
- Butlanına karar verilen evlilikten doğan çocuklar, ana baba iyi niyetli olmasa bile evlilik içinde doğmuş sayılır.
- Mal rejiminin tasfiyesi, tazminat, nafaka ve soyadı bakımından boşanma hükümleri uygulanır.
Bir evliliğin geçersizliği tartışması genellikle iki durumda ortaya çıkar: eşlerden biri evliliğin baştan sakat olduğunu ileri sürdüğünde ya da eşlerden biri öldükten sonra mirasçılar nüfus kaydına itiraz ettiğinde. İkinci durum uygulamada çok daha sık görülür ve çoğu zaman miras uyuşmazlığının bir parçasıdır.
Bu yazıda mutlak ve nispi butlan sebepleri, davayı kimin ne zaman açabileceği, hak düşürücü süreler, ölümden sonra mirasçıların durumu, Cumhuriyet savcısının rolü ve butlan kararının doğurduğu sonuçlar, Yargıtay kararlarıyla birlikte ele alınıyor.
Kanunî dayanak
“Madde 145- Aşağıdaki hâllerde evlenme mutlak butlanla batıldır: 1. Eşlerden birinin evlenme sırasında evli bulunması, 2. Eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun bulunması, 3. Eşlerden birinde evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı bulunması, 4. Eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlığın bulunması. Madde 146- Mutlak butlan davası, Cumhuriyet savcısı tarafından re’sen açılır. Bu dava, ilgisi olan herkes tarafından da açılabilir. Madde 147- Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı Cumhuriyet savcısı tarafından re’sen dava edilemez; fakat her ilgili, mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir. Ayırt etme gücünün sonradan kazanılması veya akıl hastalığının iyileşmiş olması durumlarında mutlak butlan davasını yalnız ayırt etme gücünü sonradan kazanan veya akıl hastalığı iyileşen eş açabilir. Evliyken yeniden evlenen bir kimsenin önceki evliliği mutlak butlan kararı verilmeden önce sona ermişse ve ikinci evlenmede diğer eş iyiniyetli ise, bu evlenmenin butlanına karar verilemez.”
“Madde 148- Evlenme sırasında geçici bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun olan eş, evlenmenin iptalini dava edebilir. Madde 149- Aşağıdaki durumlarda eşlerden biri evlenmenin iptalini dava edebilir: 1. Evlenmeyi hiç istemediği veya evlendiği kişiyle evlenmeyi düşünmediği hâlde yanılarak bu evlenmeye razı olmuşsa, 2. Eşinde bulunmaması onunla birlikte yaşamayı kendisi için çekilmez bir duruma sokacak derecede önemli bir nitelikte yanılarak evlenmişse. Madde 150- Aşağıdaki durumlarda eşlerden biri evlenmenin iptalini dava edebilir: 1. Eşinin namus ve onuru hakkında doğrudan doğruya onun tarafından veya onun bilgisi altında bir başkası tarafından aldatılarak evlenmeye razı olmuşsa, 2. Davacının veya altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık kendisinden gizlenmişse. Madde 152- İptal davası açma hakkı, iptal sebebinin öğrenildiği veya korkunun etkisinin ortadan kalktığı tarihten başlayarak altı ay ve her hâlde evlenmenin üzerinden beş yıl geçmekle düşer. Madde 156- Batıl bir evlilik ancak hâkimin kararıyla sona erer. Mutlak butlan hâlinde bile evlenme, hâkimin kararına kadar geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur.”
| Ölçüt | Mutlak butlan | Nispi butlan |
|---|---|---|
| Sebepler | Evli olmak, sürekli ayırt etme gücü yoksunluğu, engel akıl hastalığı, engel hısımlık | Geçici ayırt etme gücü yoksunluğu, yanılma, aldatma, korkutma |
| Kanunî dayanak | TMK m.145 | TMK m.148-151 |
| Davayı açabilecekler | Cumhuriyet savcısı re’sen; ilgisi olan herkes | Kural olarak yalnız ilgili eş |
| Süre | Hak düşürücü süre öngörülmemiştir | Öğrenmeden itibaren 6 ay, her hâlde 5 yıl |
| Evlilik sona ermişse | Savcı re’sen açamaz; her ilgili isteyebilir | Eşin dava hakkı süreye bağlıdır |
| Sonradan iyileşme | Davayı yalnız o eş açabilir | Süre işlemeye devam eder |
| İspat | Sağlık kurulu raporu ve nüfus kaydı belirleyicidir | Tanık ve belge ile ispat ağırlıklıdır |
| Karara kadar durum | Evlilik geçerli sayılır | Evlilik geçerli sayılır |
| Kararın etkisi | Geçmişe etkili değildir; hâkim kararıyla sona erer | Geçmişe etkili değildir; hâkim kararıyla sona erer |
Ne yapmalı? Adım adım yol haritası
- İddianızın hangi butlan türüne girdiğini belirleyin; mutlak butlan mı nispi butlan mı olduğu, davacı ve süre bakımından her şeyi değiştirir.
- Nüfus kayıtlarının tamamını çıkarın: evlenme tarihi, önceki evlilikler, boşanma kararlarının kesinleşme tarihleri ve hısımlık zinciri.
- Hısımlık iddiasında soybağını gösteren kayıtları belgeleyin; kayıtta hata olduğu ileri sürülüyorsa düzeltme davasının kim tarafından açılacağını doğru saptayın.
- Akıl hastalığı veya ayırt etme gücü iddiasında, evlenme tarihine ilişkin tıbbî kayıtları, reçeteleri ve varsa vesayet dosyasını toplayın.
- Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulundan rapor alınmasını talep edin; genel bir doktor raporu bu iddiada yeterli sayılmaz.
- Nispi butlanda süreyi hesaplayın: sebebi öğrendiğiniz tarihten altı ay, evlenme tarihinden beş yıl. Süreyi belgelemek davacıya düşer.
- Mutlak butlanda süre bulunmadığını, ancak dava hakkının m.147 ile sınırlanmış olabileceğini kontrol edin.
- Evlilik sona ermişse davayı “ilgili” sıfatıyla açtığınızı ve bu sıfatı gösteren belgeleri (mirasçılık belgesi gibi) dilekçeye ekleyin.
- Mutlak butlan davasında Cumhuriyet Başsavcılığının yargılamaya katılımının sağlanıp sağlanmadığını duruşma tutanaklarından izleyin.
- Terditli talepte bulunmayı değerlendirin: butlan kabul edilmezse boşanma istemi ikinci kademede ileri sürülebilir.
- Butlan ile boşanma davası birlikte görülüyorsa tefrik ve bekletici mesele taleplerinizi açıkça yazın; sonuçlar birbirini etkiler.
- Kararın sonuçlarını baştan hesaplayın: mal rejimi tasfiyesi, tazminat, nafaka ve soyadı bakımından boşanma hükümleri uygulanacaktır.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 01.10.2018 T., 2017/1023 E., 2018/10252 K.
Ayırt etme gücünden yoksunluk, her türlü şüpheden uzak sağlık kurulu raporuyla belirlenmelidir. Daire, mutlak ve nispi butlan sebeplerini birlikte ele alarak “Eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun bulunması halinde yapılan evlenme mutlak butlan ile batıldır (TMK m. 145/2). Eşinde bulunmaması onunla birlikte yaşamayı kendisi için çekilmez bir duruma sokacak derecede önemli bir nitelikte yanılarak evlenen kişi (TMK m. 149/2) veya kendisinin veya altsoyunun sağlığı için ağır tehlike oluşturan bir hastalık kendisinden gizlenen kişi (TMK m. 150/2) evlenmenin nisbi butlan ile iptalini isteyebilir” demiştir. Somut olayda “Türk Medeni Kanununun 145/2. maddesindeki sebeple evliliğin iptaline karar verilebilmesi için, eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli bir nedenle ayırt etme gücünden yoksun bulunması halinin her türlü şüpheden uzak sağlık kurulu raporu ile belirlenmesi gerekir” denilerek Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulundan rapor alınması ve boşanma davalarının tefriki gerektiği belirtilmiştir. Karar sonucu: hükmün BOZULMASINA, karar düzeltme yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verilmiştir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 09.03.2022 T., 2022/1569 E., 2022/2209 K.
Mutlak butlan davasında Cumhuriyet Başsavcılığının duruşmalara katılımı sağlanmadan hüküm kurulamaz. Daire, “Mutlak butlan davası açma Cumhuriyet savcısı için bir görev olduğundan (TMK m.146/1) duruşmalarda hazır bulunması gereği de görevin doğal sonucu olarak bir zorunluluktur. Bu nedenle Cumhuriyet Başsavcılığının duruşmalara katılması sağlanmadan yokluğunda yargılamaya devamla hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı” demiştir. Esasa ilişkin olarak da, teyze-yeğen ilişkisinin TMK m.129’da evlenme engeli sayıldığı ve “Kanunda evlenmeleri yasak olan kişiler, her nasılsa evlenmiş ise, yapılan evlilik mutlak butlanla batıldır (TMK m. 145/4)” belirtilmiş; nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkin davanın bekletici mesele yapılması gerektiği vurgulanmıştır. Karar sonucu: hükmün birinci bentte gösterilen sebeple BOZULMASINA, oy birliğiyle karar verilmiştir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 08.06.2010 T., 2009/5045 E., 2010/11272 K.
Mirasçı, sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanını dava edebilir. Eşlerden birinin ölümüyle sona eren evlilik bakımından Daire, iddianın evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığına dayandığını saptamış ve “Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı Cumhuriyet Savcısı tarafından res’en dava edilemez ise de, bu dava her ilgilisi tarafından açılabilir (TMK.m.146/2)” demiştir. Kararda ayrıca “Türk Medeni Kanununun 159. maddesi nispi butlan sebepleriyle ilgilidir” tespiti yapılmış ve davacının mirasçı sıfatıyla sona ermiş evliliğin mutlak butlanını dava edebileceği kabul edilerek, taraf ehliyeti bulunmadığı gerekçesiyle verilen kararın hatalı olduğu belirtilmiştir. Karar sonucu: hükmün BOZULMASINA, karar düzeltme yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verilmiştir.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, 15.09.2020 T., 2020/1267 E., 2020/3754 K.
Uyuşmazlığın hukukî nitelendirmesi, ön incelemede yapılan nitelendirmeye uygun olmalıdır. Mirasçı tarafından açılan ve öncelikle evliliğin yokluğunun tespiti, olmazsa mutlak butlan sebebiyle iptali istenen davada bölge adliye mahkemesi, uyuşmazlığı TMK m.148 (geçici sebeple ayırt etme gücünden yoksunluk) kapsamında değerlendirmiştir. Daire ise ilk derece mahkemesinin ön inceleme duruşmasında uyuşmazlığı TMK m.145 kapsamında nitelendirdiğini ve tarafların buna itiraz etmediğini belirterek, “istinaf itirazlarının, delillerin TMK’nın 145. madde kapsamında değerlendirilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile TMK’nın 148. madde kapsamında değerlendirme yapılması usul ve yasaya aykırı” saymıştır. Karar sonucu: hükmün BOZULMASINA, oy çokluğuyla karar verilmiştir. Kararda bir üyenin karşı oyu bulunmakta olup, bu görüşte TMK m.147/2 uyarınca ayırt etme gücünü sonradan kazanan eş dışındakilerin dava hakkı bulunmadığı ileri sürülmüştür; bu karşı oy Daire çoğunluğunun kabulü değildir ve karara esas gerekçe olarak kullanılamaz.
Nitelendirme ekseni, davanın hangi maddeye dayandığının belirlenmesidir. Aynı olgu, sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksunluk olarak nitelendirilirse mutlak butlan, geçici bir sebeple yoksunluk olarak nitelendirilirse nispi butlan doğurur. İkisi arasındaki fark yalnızca teorik değildir: birinde süre yoktur, diğerinde altı ay ve beş yıllık hak düşürücü süreler işler. Bu nedenle ön incelemede yapılan nitelendirme, sonraki aşamaları bağlar.
İspat ekseni, özellikle akıl sağlığına dayanan iddialarda belirleyicidir. Yargıtay, evlenme anındaki durumun her türlü şüpheden uzak sağlık kurulu raporuyla ortaya konulmasını arar ve pratikte Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulu raporunu esas alır. Evlenmeden yıllar sonra alınmış raporlar, evlenme anına ilişkin değerlendirme içermedikçe yeterli sayılmaz.
Taraf ekseni, kimin dava açabileceğine ilişkindir. Kural olarak mutlak butlan davasını savcı re’sen ve ilgisi olan herkes açabilir. Evlilik ölümle sona ermişse savcının re’sen dava hakkı düşer; buna karşılık mirasçı gibi ilgililerin dava hakkı devam eder. Bu, miras uyuşmazlıklarında butlan davasının neden sık görüldüğünü açıklar.
Taraf ekseninin sınırı m.147/2’dedir. Ayırt etme gücünün sonradan kazanılması veya akıl hastalığının iyileşmesi hâlinde davayı yalnız o eş açabilir. Bu hükmün mirasçılar bakımından nasıl uygulanacağı tartışmalıdır; 2020 tarihli kararda çoğunluk uyuşmazlığı nitelendirme sorunu olarak çözmüş, karşı oy ise m.147/2 üzerinden mirasçının dava hakkı bulunmadığı sonucuna varmıştır. Karşı oyun bağlayıcı olmadığı unutulmamalıdır. Akıl sağlığına dayalı aile hukuku uyuşmazlıklarının karşılaştırılması için akıl hastalığı nedeniyle boşanma yazımıza bakılabilir.
Usul ekseni, mutlak butlanın kamu düzenine ilişkin niteliğinden doğar. Savcı için dava açmak bir görev olduğundan, Cumhuriyet Başsavcılığının yargılamaya katılımı sağlanmadan hüküm kurulması tek başına bozma sebebidir. Aynı şekilde, nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkin bir dava butlan davasının sonucunu etkileyecekse bekletici mesele yapılmalıdır.
Butlan ile yokluk arasındaki ayrım da usulî sonuç doğurur. Evlenmenin kurucu unsurlarından biri hiç gerçekleşmemişse evlilik yok hükmündedir ve nüfusa işlenmiş olması sonucu değiştirmez; şeklen kurulmuş ancak nitelik eksikliği bulunan evlilikte ise butlan söz konusudur. Bu kavram ayrımının genel çerçevesi için mutlak butlan nedir nispi butlan nedir yazımız okunabilir.
Son olarak, ayırt etme gücü tartışmasının çoğu zaman bir vesayet dosyasıyla iç içe geçtiği görülür. Kısıtlama kararının tarihi, vasi atanması ve vasinin dava ehliyeti, butlan davasında doğrudan sonuç doğurur; bu kurumun işleyişi için vesayet nedir, vesayet davası yazımız yol gösterir.
Sık yapılan hatalar
| Hata | Sonucu | Doğrusu |
|---|---|---|
| Butlanı yoklukla karıştırmak | Yanlış talep ve davanın reddi | Kurucu unsur eksikse yokluk, nitelik eksikse butlan |
| Mutlak-nispi ayrımını yapmadan dava açmak | Sürenin kaçırılması | Sebep TMK m.145 ile m.148-151 arasında ayrılır |
| Nispi butlanda altı aylık süreyi hesaplamamak | Dava hakkının düşmesi | Öğrenme tarihi belgelenir |
| Genel doktor raporuyla yetinmek | İspatın yetersiz bulunması | Adli Tıp ihtisas kurulu raporu istenir |
| Evlenme anına ilişkin değerlendirme istememek | Sonraki tarihli raporun sonuç doğurmaması | Rapor evlenme tarihine hasredilir |
| Savcının yargılamaya katılımını izlememek | Usulden bozma | Başsavcılığın duruşmalara katılımı sağlanır |
| Hısımlık iddiasında nüfus davasını atlamak | Bekletici mesele yapılmaması | Kayıt düzeltme davası açılır ve bekletilir |
| Butlanın geçmişe etkili olduğunu sanmak | Beklenen sonucun doğmaması | Evlilik hâkim kararına kadar geçerlidir |
| Terditli boşanma talebini yazmamak | Butlan reddedilince yeniden dava açma zorunluluğu | İkinci kademede boşanma istenir |
Evlenmenin butlanı ne demektir?
Şeklen kurulmuş bir evliliğin, kanunun taraflarda veya iradelerinde aradığı niteliklerin eksikliği nedeniyle mahkeme kararıyla ortadan kaldırılmasıdır. Evliliğin hiç kurulmamış sayıldığı yokluk hâlinden farklıdır.
Mutlak butlan sebepleri nelerdir?
TMK m.145’e göre dörttür: eşlerden birinin evlenme sırasında evli bulunması, sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun bulunması, evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı bulunması ve eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlık bulunması.
Nispi butlan sebepleri nelerdir?
Evlenme sırasında geçici bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun olma, yanılma, aldatma ve korkutmadır. Bu hâllerde dava hakkı kural olarak ilgili eşe aittir.
Mutlak butlan davasını kim açabilir?
Cumhuriyet savcısı re’sen açar; ayrıca ilgisi olan herkes de açabilir. Uygulamada mirasçılar, önceki eş ve nüfus idaresi sıkça ilgili sıfatıyla dava açmaktadır.
Eş öldükten sonra butlan davası açılabilir mi?
Evet. Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı savcı tarafından re’sen dava edilemez; ancak her ilgili mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir. Yargıtay, mirasçının bu davayı açabileceğini kabul etmiştir.
Butlan davasında hak düşürücü süre var mı?
Mutlak butlan davası için kanunda süre öngörülmemiştir; evlenmeden ne kadar zaman geçerse geçsin dava açılabilir. Nispi butlanda ise sebebin öğrenilmesinden itibaren altı ay, her hâlde evlenmeden itibaren beş yıllık hak düşürücü süre işler.
Ayırt etme gücü eksikliği nasıl ispatlanır?
Yargıtay, evlenme sırasında sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksunluğun her türlü şüpheden uzak sağlık kurulu raporuyla belirlenmesini aramaktadır. Uygulamada Adli Tıp Kurumu ilgili ihtisas kurulundan rapor alınmaktadır.
Akrabalar arasındaki evlilik geçersiz midir?
TMK m.129’da sayılan hısımlık dereceleri evlenme engelidir. Örneğin teyze-yeğen ilişkisi bu kapsamdadır ve buna rağmen yapılan evlilik TMK m.145/4 uyarınca mutlak butlanla batıldır.
Nüfus kaydında hata olduğu ileri sürülürse ne olur?
Hısımlık iddiası nüfus kaydına dayanıyor ve kaydın hatalı olduğu ileri sürülüyorsa, nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkin dava butlan davasının sonucunu etkileyeceğinden bekletici mesele yapılması gerekir. Kayıt düzeltme davasını açma yetkisi ilgili kişiye aittir.
Cumhuriyet savcısının duruşmaya katılması zorunlu mu?
Mutlak butlan davası açmak savcı için bir görev olduğundan, duruşmalarda hazır bulunması da görevin doğal sonucudur. Başsavcılığın katılımı sağlanmadan yargılamaya devamla hüküm kurulması bozma sebebidir.
İki kez evlenen kişinin ikinci evliliği her hâlde batıl mıdır?
Hayır. TMK m.147/3’e göre, evliyken yeniden evlenen kimsenin önceki evliliği mutlak butlan kararı verilmeden önce sona ermişse ve ikinci evlenmede diğer eş iyi niyetliyse, bu evlenmenin butlanına karar verilemez.
Butlan kararı evliliği geçmişe etkili olarak ortadan kaldırır mı?
Hayır. TMK m.156’ya göre batıl bir evlilik ancak hâkimin kararıyla sona erer ve mutlak butlan hâlinde bile evlenme, karara kadar geçerli bir evliliğin bütün sonuçlarını doğurur.
Butlan kararı çocukların durumunu etkiler mi?
Etkilemez. TMK m.157’ye göre butlanına karar verilen evlilikten doğan çocuklar, ana ve baba iyi niyetli olmasalar bile evlilik içinde doğmuş sayılır; çocuklarla ana baba arasındaki ilişkilere boşanma hükümleri uygulanır.
Butlan hâlinde nafaka ve tazminat istenebilir mi?
Evet. TMK m.158’e göre evlenirken iyi niyetli olan eş bu evlenmeyle kazandığı kişisel durumunu korur; mal rejiminin tasfiyesi, tazminat, nafaka ve soyadı hakkında boşanmaya ilişkin hükümler uygulanır.
Butlan davasıyla birlikte boşanma istenebilir mi?
Evet, terditli olarak istenebilir. Yargıtay uygulamasında butlan istemi reddedilirse ikinci kademedeki boşanma isteminin değerlendirilmesi gerektiği, iki davanın birbirini etkilemesi hâlinde ise tefrik edilerek butlan davasının sonucunun beklenmesi gerektiği kabul edilmektedir.
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.124 – evlenme yaşı
- 4721 sayılı Kanun m.129 – evlenmeye engel hısımlık dereceleri
- 4721 sayılı Kanun m.142 – evlenmenin kurulması ve kurucu unsurlar
- 4721 sayılı Kanun m.145 – mutlak butlan sebepleri
- 4721 sayılı Kanun m.146 – dava açma görevi ve hakkı
- 4721 sayılı Kanun m.147 – dava hakkının sınırlanması veya kalkması
- 4721 sayılı Kanun m.148-151 – nispi butlan sebepleri
- 4721 sayılı Kanun m.152 – nispi butlanda hak düşürücü süreler
- 4721 sayılı Kanun m.156 – batıl evliliğin hâkim kararıyla sona ermesi
- 4721 sayılı Kanun m.157 ve m.158 – butlan kararının çocuklar ve eşler yönünden sonuçları
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.70 – Cumhuriyet savcısının hukuk davasındaki yeri
- 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m.36 – nüfus kayıtlarının düzeltilmesi
İlgili yazılarımız: mirasçılık belgesinin iptali davası, evlenmeden önce alınan mallar kimde kalır, nüfus kaydının düzeltilmesi, saklı pay oranları, tenkis davası.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayın koşullarına göre değerlendirme değişebilir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.