İhalenin Feshi Davası: 7 Günlük Süre ve Sebepleri
İcra takibinde haczedilen mal, açık artırmayla satılır. Satışta usule aykırılık varsa izlenecek yol ihalenin feshi talebidir. İcra ve İflas Kanunu m.134’te düzenlenmiştir ve çok kısa bir süreye bağlıdır: ihale tarihinden itibaren yedi gün.
Süre: yedi gün
İİK m.134 uyarınca ihalenin feshi, ihale tarihinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinden istenir. Ancak satıştan haberdar olmayan ilgililer bakımından süre, öğrenme tarihinden itibaren işler ve her hâlde ihale tarihinden itibaren bir yılı geçemez. Bu ayrım, kendisine usulüne uygun tebligat yapılmamış ilgililer için hayatidir.
Kimler talep edebilir?
- Satış isteyen alacaklı
- Borçlu
- Tapu sicilindeki ilgililer (ipotek alacaklısı, intifa hakkı sahibi, sonraki hacizli alacaklılar)
- Pey sürerek ihaleye katılanlar
Talep edenin, ihalenin feshini istemekte hukuki yararının bulunması aranır.
Fesih sebepleri
Uygulamada kabul gören başlıca sebepler üç grupta toplanır:
1. Satış ilanının usulsüzlüğü
- Satış ilanının ilgililere usulüne uygun tebliğ edilmemesi — en sık rastlanan ve en çok kabul gören sebeptir. Borçluya, tapu sicilindeki ilgililere ve alacaklılara tebligat zorunludur.
- İlanın kanunda öngörülen süre ve usulde yapılmaması
- İlanda taşınmazın niteliğinin, imar durumunun ya da üzerindeki yüklerin hatalı/eksik gösterilmesi
2. İhaleye hazırlık işlemlerindeki hatalar
- Kıymet takdirinin hatalı olması. Kıymet takdirine karşı ayrıca ve süresinde şikâyet yolu vardır; süresinde şikâyet edilmemişse, kıymet takdirindeki hata tek başına ihalenin feshi sebebi sayılmayabilir.
- Taşınmazın üzerindeki şerh ve yüklerin şartnamede gösterilmemesi
- Artırma şartnamesinin usulüne uygun hazırlanmaması
3. İhalenin yapılışındaki aykırılıklar
- Artırmaya fesat karıştırılması, alıcıların anlaşarak fiyatı düşürmesi
- Teminat kurallarına uyulmaması
- Satışın ilan edilen yer ve saatte yapılmaması
- Satış bedelinin muhammen bedele oranına ilişkin yasal sınırlara uyulmaması
Zarar koşulu
Her usulsüzlük ihalenin feshini gerektirmez. Yerleşik uygulamada, ileri sürülen aykırılığın ihaleye katılımı ve satış bedelini etkileyecek nitelikte olması aranır. Talep edenin bu aykırılık nedeniyle zarar görmüş olması gerekir. Şeklî ve sonuca etkisiz eksiklikler fesih sebebi sayılmaz.
Talep reddedilirse: para cezası riski
İİK m.134 uyarınca ihalenin feshi talebinin reddi hâlinde, talep edenin aleyhine ihale bedelinin yüzde onu oranında para cezasına hükmedilir. Bu, dayanaksız taleplerin önüne geçmek için öngörülmüş caydırıcı bir yaptırımdır ve talebin dikkatle hazırlanmasını zorunlu kılar.
Talep satışı durdurur mu?
Fesih talebi, ihalenin kesinleşmesini engeller; talep sonuçlanmadan tapu devri ve paranın paylaştırılması yapılmaz. Ancak taşınmazın tahliyesi bakımından ayrı değerlendirme gerekir; tedbir istenmesi yerinde olur.
Ne yapmalı?
- Tebligatları kontrol edin. Satış ilanı size usulüne uygun tebliğ edilmiş mi? Tebligat parçası dosyada var mı? En güçlü fesih sebebi buradan çıkar.
- Kıymet takdirine süresinde itiraz edin. Bu aşama kaçırılırsa, sonraki fesih talebinde kıymete dayanmak zorlaşır.
- Yedi günü kaçırmayın. Öğrenme tarihine dayanacaksanız, öğrenmenin ne zaman ve nasıl gerçekleştiğini belgeleyin.
- Dosyayı inceleyin. UYAP üzerinden satış ilanı, şartname, kıymet takdiri raporu ve tebligat evrakına ulaşabilirsiniz.
- Ret riskini değerlendirin. %10 para cezası nedeniyle, dayanaksız talep ciddi maliyet doğurur.
Takibin kendisine itiraz için icra takibine itiraz dilekçesi, borçlu olmadığınızın tespiti için menfi tespit dava dilekçesi, maaş haczi için haczedilmezlik şikâyeti örneklerimize bakabilirsiniz.
Bursa’daki icra süreçleri için Bursa’da icra takibi ve itiraz sayfamıza, alan bilgisi için İcra ve Tazminat Hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.