Emekli Maaşının Haczi (5510 m.93): Muvafakat, Nafaka İstisnası ve Banka Blokesi

legapro kapak 17271 LegaPro Hukuk Emekli Maaşının Haczi (5510 m.93): Muvafakat, Nafaka İstisnası ve Banka Blokesi
Kısaca
  • 5510 sayılı Kanun m.93’e göre sigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri devir ve temlik edilemez.
  • Bu gelir, aylık ve ödenekler; Kurumun 88 inci maddeye göre takip ve tahsili gereken alacakları ile nafaka borçları dışında haczedilemez.
  • Haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczine ilişkin talepler, borçlunun muvafakati bulunmaması hâlinde icra müdürü tarafından reddedilir.
  • Yargıtay, bu hükmü İİK m.83/a karşısında özel düzenleme saymakta ve muvafakate geçerlilik tanımaktadır.
  • Muvafakatin geçerli olması için takibin kesinleşmiş olması ve muvafakatin haciz sırasında ya da hacizden sonra verilmesi aranır.
  • Haciz ve kesintiden önce verilen muvafakat, klasik uygulamada geçersiz sayılmıştır.
  • Muvafakat cümlesinin yürürlük tarihi kararlarda 28.02.2009 olarak belirtilmekte; bu tarihten önceki muvafakatler geçersiz kabul edilmektedir.
  • Kural, yalnızca SSK emeklilerini değil, Emekli Sandığı ve Bağ-Kur kapsamında aylık alanları da kapsar.
  • Haczedilemezlik çalışan ücretlisine göre daha güçlüdür; İİK m.83’teki dörtte bir kuralı emekli aylığına doğrudan uygulanmaz.
  • Banka blokesi ayrı bir tartışmadır; burada haciz değil, sözleşmeden doğan takas, mahsup ve virman yetkisi söz konusudur.
  • Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 21.03.2025 tarihli kararı bu tartışmayı çözmüştür.
  • Karara göre tüketici kredisi nedeniyle verilen onay ve rıza talimatlarına dayanarak bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koyması mümkündür.
  • İçtihadı birleştirme kararları Yargıtay Kanunu uyarınca bağlayıcıdır; kararda karşı oy da bulunmaktadır.
  • Muvafakatle haciz konulsa bile borçlunun, geçimine yetecek miktardan fazlasının haczedildiği yönünde şikayet hakkı tartışmalıdır; bu yönde karşı oy görüşleri vardır.
  • Emekli aylığı hesabına yatan paranın maaş niteliğini koruyup korumadığı, hesabın başka amaçla kullanılıp kullanılmadığına göre değerlendirilmektedir.

Emekli aylığı, çoğu hane için tek düzenli gelirdir. Kanun koyucu bu nedenle emekli aylıklarını, çalışanların ücretlerinden daha güçlü bir korumaya almış ve kural olarak haczedilemez saymıştır. Buna karşılık uygulamada emekli aylıklarından yapılan kesintilere sık rastlanır: kimi zaman icra dairesinin koyduğu haciz, kimi zaman bankanın maaş hesabına koyduğu bloke yoluyla.

Bu iki durum aynı hukuki temele dayanmaz ve farklı kurallara tabidir. Birincisinde cebri icra ve borçlunun muvafakati, ikincisinde sözleşmeden doğan takas ve mahsup yetkisi vardır. Bu yazıda haczedilemezlik kuralının kapsamı, istisnaları, muvafakatin hangi şartlarla geçerli sayıldığı, muvafakatin zamanının neden belirleyici olduğu ve banka blokesi tartışmasını sonuçlandıran içtihadı birleştirme kararı Yargıtay kararları üzerinden ele alınmaktadır.

Kanunî dayanak

5510 sayılı Kanun m.93 (Devir, temlik, haciz ve Kurum alacaklarında zamanaşımı): “Bu Kanun gereğince sigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri, sağlık hizmeti sunucularının genel sağlık sigortası hükümlerinin uygulanması sonucu Kurum nezdinde doğan alacakları, devir ve temlik edilemez. Gelir, aylık ve ödenekler; 88 inci maddeye göre takip ve tahsili gereken alacaklar ile nafaka borçları dışında haczedilemez. Bu fıkraya göre haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczedilmesine ilişkin talepler, borçlunun muvafakati bulunmaması halinde, icra müdürü tarafından reddedilir.”
Bağlantılı hükümler: İcra hukukunda haczedilemezlikten önceden feragat yasağını İİK m.83/a getirir: “82 ve 83 üncü maddelerde yazılı mal ve hakların haczolunabileceğine dair önceden yapılan anlaşmalar muteber değildir.” Ücret ve aylıkların kısmen haczine ilişkin İİK m.83’e göre ise maaşlar, tahsisat ve her nevi ücretler, tekaüt maaşları ve sigortalar ya da tekaüt sandıkları tarafından tahsis edilen iratlar, “borçlu ve ailesinin geçinmeleri için icra memurunca lüzumlu olarak takdir edilen miktar tenzil edildikten sonra haczolunabilir” ve haczolunacak miktar dörtte birden az olamaz. Haczi caiz olmayan mal ve haklar İİK m.82’de sayılmıştır. Dürüstlük kuralı bakımından TMK m.2 uygulanır.
Değişiklik uyarısı: 5510 sayılı Kanun m.93’ün birinci fıkrası 17/4/2008 tarihli ve 5754 sayılı Kanun’un 56 ncı maddesiyle değiştirilmiştir. Muvafakate ilişkin cümle ise sonradan eklenmiş olup, Yargıtay kararlarında bu cümlenin 5838 sayılı Kanun’un 32 nci maddesiyle getirildiği ve 28.02.2009 tarihinde yürürlüğe girdiği belirtilmektedir; bazı kararlarda yürürlük tarihi 17.03.2009 olarak da anılmaktadır. Bu nedenle muvafakatin tarihi, hangi hükmün uygulanacağını doğrudan etkiler ve bu tarihten önceki muvafakatler geçersiz sayılmaktadır. Banka blokesi bakımından ise belirleyici gelişme, Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 21.03.2025 tarihli ve 2022/2 E., 2025/1 K. sayılı kararıdır; 17.07.2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan bu karar, daire kararları arasındaki aykırılığı gidermiştir. İçtihadı birleştirme kararları Yargıtay Kanunu uyarınca bağlayıcı olduğundan, bu tarihten önceki aksi yöndeki kararlara dayanılamaz.
KonuDayanakYargıtay yaklaşımı
Temel kural5510 m.93/1Gelir, aylık ve ödenekler kural olarak haczedilemez ve devredilemez.
İstisnalar5510 m.93/1Kurumun 88 inci maddeye göre takip ettiği alacaklar ile nafaka borçları bakımından haciz mümkündür.
Kapsam5510 m.4, geçici m.1, 2, 4Emekli Sandığı ve Bağ-Kur kapsamında aylık alanlar da hüküm kapsamındadır.
Muvafakatin niteliği5510 m.93, İİK m.83/a5510 m.93, İİK m.83/a karşısında özel düzenleme sayılır ve muvafakate geçerlilik tanır.
Muvafakatin zamanı5510 m.93Takibin kesinleşmesi şartıyla haciz sırasında veya hacizden sonra verilen muvafakat geçerlidir.
Önceden verilen muvafakatİİK m.83/aHaciz ve kesintiden önceki muvafakat, klasik uygulamada geçersiz sayılmıştır.
Muvafakatin kapsamıİİK m.83Muvafakatin aylığın tamamına haciz konulmasına izin verip vermediği tartışmalıdır; bu yönde karşı oy görüşleri bulunmaktadır.
Banka blokesiKredi sözleşmesi, TMK m.2İçtihadı birleştirme kararıyla, onay ve rıza talimatlarına dayanarak bankanın doğrudan bloke koyabileceği kabul edilmiştir.
Hesabın niteliği5510 m.93Hesabın yalnızca maaş hesabı olarak kullanılıp kullanılmadığı ve maaşın tümüyle mahsup edilip edilmediği değerlendirilir.
Kritik nokta: Emekli aylığından yapılan kesintiyi tartışırken önce kesintinin kaynağı belirlenmelidir. Kesinti bir icra dosyasından konulan hacze dayanıyorsa 5510 m.93 ve muvafakat rejimi uygulanır; muvafakat yoksa icra müdürünün talebi reddetmesi gerekir. Kesinti bankanın maaş hesabına koyduğu blokeye dayanıyorsa ortada haciz değil, kredi sözleşmesinden doğan takas ve mahsup yetkisinin kullanılması vardır ve bu konuda 2025 tarihli içtihadı birleştirme kararı belirleyicidir. İki durum karıştırıldığında yanlış mahkemede, yanlış hukuki sebeple dava açılmakta ve talep reddedilmektedir.

Ne yapmalı? Adım adım yol haritası

  1. Aylığınızdan yapılan kesintinin kaynağını belirleyin: icra dairesinden gelen bir haciz mi, yoksa bankanın kendi kesintisi mi.
  2. Haciz söz konusuysa dosyadan icra takibinin kesinleşip kesinleşmediğini ve muvafakat verilip verilmediğini kontrol edin.
  3. Muvafakat varsa tarihini saptayın; muvafakatin haciz sırasında ya da hacizden sonra verilmiş olması aranır.
  4. Alacağın niteliğini inceleyin; nafaka borcu ya da Kurumun takip ettiği bir alacak varsa haciz zaten mümkündür.
  5. Muvafakat yokken konulan haciz için icra mahkemesine şikayet yoluna başvurun.
  6. Muvafakatiniz varsa da aylığın tamamının kesilip kesilmediğine bakın; geçiminize yetecek miktar tartışması için şikayet imkânını değerlendirin.
  7. Banka kesintisi söz konusuysa kredi sözleşmesini ve varsa ayrı taahhütnameyi isteyin; takas, mahsup ve virman kayıtlarını inceleyin.
  8. Hesabınızın yalnızca maaş hesabı olarak kullanılıp kullanılmadığını, maaşın tamamının mı yoksa bir kısmının mı mahsup edildiğini belgeleyin.
  9. Kesintiyi kabul etmiyorsanız sözleşmeye dayanan yetkinin kapsamını ve dürüstlük kuralına aykırılık iddianızı somutlaştırın.
  10. Tüketici işlemi söz konusuysa görevli mahkemenin tüketici mahkemesi olduğunu göz önünde tutun.
  11. Aylığınızın yattığı hesaba birden çok haciz geliyorsa sıralamayı ve kesinti oranını kontrol edin.
  12. Emekli aylığınız dışında haczi mümkün mal ve hakların bulunması hâlinde alacaklının bunlara başvurabileceğini hesaba katın.
Yargıtay kararları

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 18.09.2025 T., 2025/675 E., 2025/4121 K.
Tüketici kredisi nedeniyle verilen onay ve rıza talimatlarına dayanarak bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koyması mümkündür. Emekli olan tüketici, davalı bankadan kullandığı tüketici kredisi nedeniyle emekli maaşına bloke konulduğunu, maaşını alamadığını ileri sürerek kesintilerin iadesini ve blokenin kaldırılmasını istemiştir. İlk derece mahkemesi, bloke işlemini bankacılık teamüllerine aykırı ve tüketici aleyhine dengesizlik yaratır nitelikte görerek davayı kabul etmiş; bölge adliye mahkemesi ise sözleşmeyle tanınan takas ve mahsup yetkisine dayanarak davanın reddine oy çokluğuyla karar vermiştir. Bölge adliye mahkemesi kararına muhalif üyenin şerhinde, İİK m.83/a gereğince haczedilemezlikten önceden feragatin geçersiz olduğu ve kredi taksitlerinin blokeye dayalı olarak maaş hesabından tahsilinin hukuka aykırı olduğu belirtilmiştir. Daire, 5510 m.93 ile İİK m.83/a ilişkisini açıkladıktan sonra kararında “Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 21.03.2025 tarihli ve 2022/2 E., 2025/1 K. sayılı kararında; tüketici kredisi nedeniyle verilen hapis, takas, mahsup ve benzeri onay ve rıza talimatları nedeniyle bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koymasının mümkün olduğuna karar verilmiştir.” demiş; davacının taahhütnamelerle virman, takas ve mahsuba muvafakat ettiğini, bankanın bu taahhüde güvenerek başka teminat istemeden kredi kullandırdığını vurgulamıştır. Davanın reddine ilişkin karar 18.09.2025 tarihinde oy birliğiyle onanmıştır.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 30.05.2022 T., 2022/3498 E., 2022/5173 K.
5510 m.93, İİK m.83/a karşısında özel hükümdür; kanun tarafların iradesine ağırlık vererek muvafakat yoluyla emekli aylığına bloke konulmasına imkân tanır. Bağ-Kur emeklisi, banka hesabındaki maaşına bloke konularak kredi borcuna aktarıldığını ileri sürerek blokenin kaldırılmasını ve kesintilerin iadesini istemiştir. İlk derece mahkemesi davayı reddetmiş; bölge adliye mahkemesi ise İİK m.83/a gereğince haczedilemezlikten önceden feragatin geçersiz olduğu, kredinin alınması sırasında verilen muvafakatin geçerli sayılamayacağı gerekçesiyle davayı kabul etmiştir. Daire, davacının sözleşmenin her sayfasını ve ayrıca taahhütnameyi imzaladığını, sözleşme hükmünün müzakere edilmediğinin söylenemeyeceğini belirtmiş; kararda “yasanın tarafların iradesine ağırlık vererek muvafakat yoluyla emekli aylıklarına bloke konulmasına, borcun başka teminatlara başvurulmadan ödenmesine imkan sağladığı, böylece tarafların sözleşme ile belirledikleri hükmü ortadan kaldırmadığı anlaşılmaktadır” denilmiştir. Kararda ayrıca bilirkişi raporuna göre hesabın yalnızca maaş hesabı olarak kullanıldığı, hesaba yatan maaşların tümüyle borçlara mahsup edilmediği saptanmıştır. Bölge adliye mahkemesi kararı 30.05.2022 tarihinde oy birliğiyle davalı yararına bozulmuştur.

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, 11.11.2013 T., 2013/27541 E., 2013/35500 K.
Haciz ve kesintiden önce verilen muvafakat geçersizdir; muvafakatin tarihi, uygulanacak hükmü de belirler. Kambiyo senedine dayalı takipte borçlu, takip kesinleştikten sonra icra müdürlüğüne giderek emekli aylığından kesinti yapılmasına muvafakat etmiş; kurum, aylık üzerinde başka hacizler bulunduğunu bildirince borçlu ikinci kez muvafakat vermiştir. Daire, Emekli Sandığından aylık alanlara da 5510 m.93’ün uygulanacağını, İİK m.83/a uyarınca hacizden önceki dönemde yapılan anlaşmanın geçerli olmadığını, maddenin gerekçesinde borçlunun hacizden önce sonuçlarını tahmin edemeyeceğinin vurgulandığını açıklamıştır. Kararda, muvafakate geçerlilik tanıyan cümlenin 28.02.2009 tarihinde yürürlüğe girdiği ve borçlunun muvafakat tarihinin bundan önce olduğu saptanarak “borçlunun emekli maaşının haczine ilişkin muvafakati, maaş haczinden ve kesinti yapılmasından önce olduğu gibi, 28.02.2009 tarihinden de önceye ait olduğundan borçlu tarafından verilen bu muvafakat geçersizdir” denilmiştir. Şikayetin reddine ilişkin karar 11.11.2013 tarihinde oy birliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay 12. Hukuk Dairesi, 05.03.2025 T., 2025/667 E., 2025/1969 K.
Takip kesinleştikten sonra verilen muvafakate dayanan haciz geçerli sayılmış; muvafakatin kapsamı ise karşı oyda tartışılmıştır. Takibin kesinleşmesinden sonra borçlu, emekli aylığının tamamına haciz konulmasına muvafakat etmiş, aylığa haciz konulduktan sonra geçinemediği gerekçesiyle haczin kaldırılmasını istemiştir. İlk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, muvafakat sonrası hacizlerin geçerli olduğu gerekçesiyle şikayeti reddetmiş; Daire çoğunluğu bu kararı yerinde bularak onamıştır. Karşı oy yazısında, 5510 m.93’e muvafakat cümlesinin eklenme amacının borçluyu korumak olduğu, hükmün İİK m.83/a’yı yürürlükten kaldırmadığı, borçlunun yalnızca aylığının tamamının haczedilememesi hakkından feragat ettiği ve haciz sonrasında her zaman geçimine yetecek miktardan fazlasının haczedildiğini şikayet edebileceği ileri sürülmüş; hacizden önce verilen muvafakatin yalnızca icra memuruna müzekkere yazma izni niteliğinde olduğu savunulmuştur. Karşı oyda ayrıca Anayasa Mahkemesinin 06.01.2011 tarihli ve 2009/19 E., 2011/4 K. sayılı kararına atıfla, haciz yasağının sosyal güvenlik ilkelerinin bir gereği olduğu belirtilmiştir. Şikayetin reddine ilişkin karar 05.03.2025 tarihinde oyçokluğuyla onanmıştır.

Dört karar birlikte okunduğunda emekli aylığının korunmasının mutlak olmadığı, fakat korumadan çıkışın belirli şartlara bağlandığı görülür. Kanun iki istisna sayar: Kurumun takip ettiği alacaklar ve nafaka borçları. Bunların dışında haciz ancak borçlunun muvafakatiyle mümkündür ve Yargıtay bu muvafakati, 5510 m.93’ü İİK m.83/a karşısında özel hüküm sayarak geçerli kabul etmektedir. Ancak muvafakatin zamanı belirleyicidir: takip kesinleşmeden ve haciz aşamasına gelinmeden verilen muvafakat, 2013 tarihli kararda görüldüğü gibi geçersiz sayılmıştır.

Muvafakatin kapsamı ise hâlâ tartışmalıdır. 12. Hukuk Dairesinin 2025 tarihli kararında çoğunluk, aylığın tamamına haciz konulmasına ilişkin muvafakati geçerli görmüş; karşı oy ise muvafakatin borçluyu korumak için getirildiğini, aylığın tamamının haczine izin verecek biçimde yorumlanamayacağını ve borçlunun geçimine yetecek miktar bakımından şikayet hakkının saklı olduğunu savunmuştur. Bu ayrışma, aynı dosyada iki farklı sonuca götürebildiğinden, muvafakat metninin kapsamının açık yazılması önem taşır. Maaş hacizlerinde uygulanan oran ve sıralama için maaş haczi oranı ve sıralaması yazımıza bakılabilir.

Üçüncü ve uygulamada en çok karşılaşılan mesele banka blokesidir. Burada teknik olarak bir haciz yoktur; banka, kredi sözleşmesiyle kendisine tanınan takas, mahsup ve virman yetkisini kullanır. Daireler arasında uzun süre süren görüş ayrılığı, Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 21.03.2025 tarihli ve 2022/2 E., 2025/1 K. sayılı kararıyla giderilmiş; tüketici kredisi nedeniyle verilen onay ve rıza talimatları nedeniyle bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koyabileceği kabul edilmiştir. Karar 17.07.2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış olup, içtihadı birleştirme kararları Yargıtay Kanunu uyarınca bağlayıcıdır. Kararda aksi yönde karşı oy da yazılmıştır.

Pratik sonuç şudur: emekli aylığı hesabına yatan paranın dokunulmazlığı, kredi ilişkisinde imzalanan metinlerle büyük ölçüde etkilenmektedir. Kredi kullanırken imzalanan takas ve mahsup talimatlarının sonucu, borç ödenmediğinde maaş hesabından doğrudan tahsilat yapılabilmesidir. Buna karşılık icra dosyasından konulacak haciz için muvafakat şartı ve zaman koşulu varlığını korur. Banka hesaplarına yönelik haciz uygulamaları için e-haciz ve banka hesabına haciz, haczedilemeyen değerlerin tümü için haczedilemeyen mal ve haklar yazılarımız incelenebilir.

Sık yapılan hatalar

HataNeden sorun çıkarırDoğrusu
Haciz ile banka blokesini aynı saymakBiri cebri icra, diğeri sözleşmeden doğan takas yetkisidir; kuralları farklıdırKesintinin kaynağı belirlenip ona göre yol seçilmelidir
Emekli aylığı hiç haczedilemez sanmakKurumun takip ettiği alacaklar ve nafaka borçları istisnadırAlacağın niteliği önce incelenmelidir
Muvafakati okumadan imzalamakTakip kesinleştikten sonra verilen muvafakat haczi mümkün kılarMuvafakatin kapsamı ve sonuçları değerlendirilmelidir
Muvafakatin tarihini önemsememekHaciz ve kesintiden önceki muvafakat geçersiz sayılmıştırMuvafakatin haciz sırasında veya sonrasında verilmiş olması aranmalıdır
Kredi sözleşmesindeki talimatı göz ardı etmekİçtihadı birleştirme kararı uyarınca bankanın doğrudan bloke koyması mümkündürSözleşme ve taahhütname imzalanmadan önce sonuçları değerlendirilmelidir
Kesintiye yıllarca ses çıkarmayıp sonra tümünü istemekDürüstlük kuralı ve sözleşmeye bağlılık ilkesi karşısında talep zayıflarİtiraz erken ve yazılı biçimde yapılmalıdır
Maaş hesabını başka amaçla kullanmakHesabın niteliği ve maaşın mahsup oranı değerlendirmede etkili olmaktadırAylığın yattığı hesap ayrı tutulmalı, hareketleri belgelenmelidir
Yanlış mahkemede dava açmakTüketici işlemlerinde görevli mahkeme farklıdırUyuşmazlığın niteliğine göre görevli mahkeme belirlenmelidir
Muvafakat verince tüm şikayet yollarının kapandığını düşünmekGeçimine yetecek miktar bakımından şikayet hakkı tartışmalıdır ve karşı oy görüşleri bulunmaktadırSomut durumda şikayet imkânı ayrıca değerlendirilmelidir
Emekli maaşı haczedilebilir mi?

Kural olarak hayır. 5510 sayılı Kanun m.93’e göre gelir, aylık ve ödenekler; Kurumun 88 inci maddeye göre takip ve tahsili gereken alacakları ile nafaka borçları dışında haczedilemez.

Hangi borçlar için haciz mümkündür?

Sosyal Güvenlik Kurumunun 88 inci madde kapsamında takip ettiği alacaklar ile nafaka borçları için. Bunların dışındaki alacaklar bakımından haciz ancak borçlunun muvafakatiyle söz konusu olabilir.

Muvafakat verirsem maaşım haczedilir mi?

Evet. Kanun, haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerin haczine ilişkin taleplerin borçlunun muvafakati bulunmaması hâlinde reddedileceğini belirtir. Yargıtay bu hükmü İİK m.83/a karşısında özel düzenleme sayarak muvafakate geçerlilik tanımaktadır.

Muvafakat ne zaman verilmelidir?

Yargıtay uygulamasına göre takibin kesinleşmiş olması şartıyla haciz sırasında veya hacizden sonra verilen muvafakat geçerlidir. Haciz ve kesintiden önce verilen muvafakat geçersiz sayılmıştır.

Kredi sözleşmesinde verdiğim muvafakat haciz için yeterli mi?

İcra dosyasından konulacak haciz bakımından, hacizden önceki dönemde verilen muvafakat klasik uygulamada geçerli sayılmamaktadır. Ancak bankanın kendi alacağı için maaş hesabına bloke koyması ayrı bir meseledir ve 2025 tarihli içtihadı birleştirme kararıyla mümkün kabul edilmiştir.

Banka maaş hesabıma bloke koyabilir mi?

Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 21.03.2025 tarihli ve 2022/2 E., 2025/1 K. sayılı kararında, tüketici kredisi nedeniyle verilen hapis, takas, mahsup ve benzeri onay ve rıza talimatları nedeniyle bankanın emekli maaşına doğrudan bloke koymasının mümkün olduğuna karar verilmiştir. Kararda karşı oy da bulunmaktadır.

İçtihadı birleştirme kararı bağlayıcı mı?

Evet. İçtihadı birleştirme kararları Yargıtay Kanunu uyarınca bağlayıcıdır. Bu nedenle 21.03.2025 tarihli karardan önce verilmiş aksi yöndeki kararlara dayanılamaz.

Bağ-Kur ve Emekli Sandığı aylıkları da kapsamda mı?

Evet. Yargıtay, 5510 sayılı Kanun’un geçici maddeleri uyarınca Emekli Sandığı Kanunu’na tabi olanların da bu Kanun kapsamında sigortalı sayılacağını belirterek, Emekli Sandığından aylık alanlara da m.93’ün uygulanacağını kabul etmektedir.

Çalışan ücretiyle emekli aylığı arasında fark var mı?

Vardır. Çalışanın ücreti İİK m.83 uyarınca geçimi için gerekli miktar düşüldükten sonra, dörtte birinden az olmamak üzere haczedilebilirken; emekli aylığı 5510 m.93 uyarınca kural olarak hiç haczedilemez. Bir karşı oy yazısında bu durum, sosyal güvenlik ilkeleri gereği yapılmış pozitif bir ayrım olarak nitelendirilmiştir.

Muvafakat verdim, maaşımın tamamı kesiliyor; ne yapabilirim?

Bu nokta tartışmalıdır. 12. Hukuk Dairesinin 2025 tarihli kararında çoğunluk muvafakate dayanan haczi geçerli görmüş; karşı oyda ise borçlunun geçimine yetecek miktardan fazlasının haczedildiği yönünde şikayet hakkının saklı olduğu savunulmuştur. Somut durumda icra mahkemesine başvuru imkânı değerlendirilmelidir.

Muvafakat olmadan haciz konulursa ne olur?

Kanun, muvafakat bulunmaması hâlinde haciz talebinin icra müdürü tarafından reddedileceğini öngörür. Buna rağmen haciz konulmuşsa icra mahkemesine şikayet yoluyla başvurulabilir.

Nafaka borcunda durum nedir?

Nafaka borçları kanunun açıkça saydığı istisnalardandır; bu borçlar bakımından emekli aylığı haczedilebilir.

Maaş hesabına yatan para her zaman korunur mu?

Yargıtay kararlarında hesabın yalnızca maaş hesabı olarak kullanılıp kullanılmadığı, hesaba yatan maaşların tümüyle borçlara mahsup edilip edilmediği gibi hususlar değerlendirilmektedir. Bu nedenle hesabın kullanım biçimi önem taşır.

Kesintileri geri alabilir miyim?

Kesintinin hukuki dayanağına bağlıdır. Sözleşmeyle verilen takas ve mahsup talimatına dayanan kesintilerde Yargıtay, sözleşmeye bağlılık ve dürüstlük kuralına dayanarak iade talebini reddetmektedir. Dayanaksız veya muvafakatsiz kesintilerde ise iade istenebilir.

Emekli aylığım haczedilemiyorsa alacaklı ne yapabilir?

Alacaklı, borçlunun haczi mümkün diğer mal ve haklarına başvurabilir. Anayasa Mahkemesi kararına atıf yapan bir karşı oy yazısında da, haciz yasağının borçlunun diğer gelir ve malvarlığından alacağın tahsiline engel olmadığı vurgulanmıştır.

İlgili mevzuat
  • 5510 sayılı Kanun m.93 — Devir, temlik, haciz ve Kurum alacaklarında zamanaşımı
  • 5510 sayılı Kanun m.88 — Primlerin ödenmesi
  • İİK m.82 — Haczi caiz olmıyan mallar ve haklar
  • İİK m.83 — Kısmen haczi caiz olan şeyler
  • İİK m.83/a — Önceden yapılan anlaşmalar
  • İİK m.85 — Taşınır ve taşınmaz malların haczi
  • İİK m.80 — Haciz yapan memurun yetkisi
  • İİK m.79 — 2 – Hacze başlama müddeti
  • İİK m.78 — HACİZ, 1 – Talep Müddeti
  • İİK m.106 — 1 – Satış Talebi, Talep için müddetler ve giderlerin yatırılması
  • İİK m.110 — Haczin kalkması
  • TMK m.2 — B. Hukukî ilişkilerin kapsamı, I. Dürüst davranma

İlgili yazılarımız: Maaş haczi oranı ve sıralaması · Haczedilemeyen mal ve haklar · E-haciz ve banka hesabına haciz · Meskeniyet iddiası ve haczedilmezlik · Haciz isteme süresi

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayın koşullarına göre değerlendirme değişebilir ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Bu siteyi Google'da tercih edilen kaynak olarak ekleyin Google arama sonuçlarınızda legapro.net yazıları daha sık görünür. Ücretsizdir; Google hesabınızdan istediğiniz zaman geri alabilirsiniz. Google'da ekle

Bu yazıyı paylaş

WhatsApp LinkedIn X

İcra ve tazminat hukuku — ilgili sayfalar

Bu yazıdaki konuyla ilgili rehberler, dilekçe örnekleri ve hesaplama araçları.

Aynı kategoriden diğer yazılar

Makaleler

TRAFİK CEZASINA İTİRAZ NASIL YAPILIR?

İçindekilerTrafik Cezasına İtiraz Rehberi: Haklarınızı Koruyun, Haksız Cezalara Dur Deyin!Trafik Cezası Tebliğ Edilmezse Ne Olur?Trafik Cezasına İtiraz: Haklarınızı…

27.04.2024 Yazıyı oku ›
Makaleler

HMK İlk İtirazlar (HMK 116. Madde)

İçindekilerHMK İlk İtirazlar: Hukuki Uyuşmazlıkların Başlangıcında Kritik Bir AdımHMK İlk İtirazlar: Dava Sürecinin Başında Bilmeniz GerekenlerHMK İlk İtirazları…

26.05.2024 Yazıyı oku ›
Makaleler

Genel Haciz Talebi ve İcra Müdürlüğü Genel Sorgu

İçindekilerİcra Hukukunda Genel Haciz Yoluyla Takip ve Alacaklının HaklarıGenel Haciz Talebi Nedir?İcra Müdürlüğü Genel Haciz İşlemleriGenel Haciz Talebi…

02.01.2025 Yazıyı oku ›
Makaleler

İcra Memurunun Muamelesini Şikayet Davasında Vekalet Ücreti

İçindekilerİcra Memurunun Muamelesini Şikayet: Temel Kavramlar ve UsulŞikayet Nedir?Şikayetin KonusuŞikayet Hakkı SahibiŞikayette TaraflarŞikayet SüresiŞikayet Mercii (Görevli ve Yetkili…

14.02.2025 Yazıyı oku ›
İcra ve Tazminat Hukuku Makale

Haciz İhbarnamesi (İİK 89): 7 Gün, 15 Gün ve Menfi Tespit

İçindekilerÜç aşamalı yapıMenfi tespit davasıİtiraz ettiysenizNe yapmalı? Kısaca Birinci haciz ihbarnamesine tebliğden itibaren yedi gün içinde itiraz edilmezse…

24.08.2026 Yazıyı oku ›
İcra ve Tazminat Hukuku Makale

İhalenin Feshi Davası (İİK m.134): Süre, Sebepler, Para Cezası ve 2025 Değişikliği

İçindekilerİhalenin feshi nedir, dava mıdır şikâyet midir?Kimler ihalenin feshini isteyebilir?2025 değişikliği: sıfatı olmayanın talebi artık dosya üzerinden kesin…

26.08.2026 Yazıyı oku ›
WhatsApp İletişim Ara