Göreve İlişkin Sırrın Açıklanması Suçu (TCK 258): Hangi Bilgi Sırdır, Görevi Kötüye Kullanma ve Soruşturmanın Gizliliğinden Farkı, Yargıtay Kararları

Yargıtay 5. Ceza Dairesi, 13.04.2022 T., 2018/6587 E., 2022/3726 K.
Nüfus kayıt örneğini doğrudan almaya yetkili olan kayıt sahibine kendi kayıtlarının gösterilmesi, sır olarak saklanması gereken bilgilerin ifşası niteliğinde değildir; bu eylemden dolayı göreve ilişkin sırrın açıklanması suçu oluşmaz. İl nüfus ve vatandaşlık müdürlüğünde veri hazırlama ve kontrol işletmeni olarak çalışan sanık, 5490 sayılı Kanunun 9. maddesindeki yasağa rağmen bir vatandaşa gizli nüfus kütük kayıtlarını gösterdiği kabul edilerek mahkûm edilmiştir. Kimliğini bildiği vatandaş, üstsoyunun soyadında değişiklik olup olmadığını öğrenmek ve soyadını değiştirmek için bilgi almak üzere müdürlüğe gelmiş; görevlilerin yerinde olmaması üzerine sanık onu tescil odasına götürüp kendi nüfus kayıtlarını birlikte incelemiştir. Olayı gören tanıkların anlatımlarında üçüncü bir kişiye ait bilgilerin incelendiğine dair bir beyan bulunmamaktadır. Daire, madde gerekçesindeki “Suçun konusu, ifa edilen kamu göreviyle ilgili olan ve gizli tutulması yani sır olarak saklanması gereken bilgilerdir” açıklamasına ve Nüfus Hizmetleri Kanununun kayıt sahibinin nüfus kayıt örneğini doğrudan alabileceğine ilişkin hükümlerine dayanarak, sanığın eyleminde maddenin amacına aykırı bir davranış bulunmadığını, suç işleme kastıyla hareket etmediğini ve suçun yasal unsurlarının oluşmadığını belirtmiştir. Mahkûmiyet hükmü 13.04.2022 tarihinde sanık müdafiinin temyizi üzerine beraat gerektiği gerekçesiyle oybirliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay 5. Ceza Dairesi, 10.01.2018 T., 2014/10023 E., 2018/90 K.
Bir kişi hakkında arama kaydı bulunmadığı bilgisi, o kişinin kendisinin veya avukatının da öğrenebileceği bir bilgi olduğundan TCK 258’deki gizli belge niteliğinde değildir; bu bilginin üçüncü kişiye verilmesi ancak TCK 257/1 yönünden tartışılabilir. Başka bir soruşturmada iletişimi dinlenen bir kişi, il emniyet koruma şube müdürü olan sanığı arayarak yakını hakkında arama kaydı olup olmadığını sormuş; sanık bir polis memurundan GBT sorgusu yaptırmış ve kaydın bulunmadığını öğrenince bu bilgiyi aktarmıştır. Daire önce, dinleme kayıtlarının CMK 135/8’deki katalog suçlar arasında göreve ilişkin sırrın açıklanması bulunmadığı için tesadüfi delil olarak kabul edilemeyeceğini, ancak polis memurunun beyanı, sanığın ikrarı ve sorgu kayıtlarıyla fiilin sabit olduğunu belirterek tebliğnamedeki delil yönünden bozma görüşüne katılmamıştır. Esas yönünden ise hakkında arama kaydı bulunmayan kişinin bu bilgiyi bizzat veya avukatı aracılığıyla alabileceğini, dolayısıyla “bu bilginin TCK’nın 258. maddesinde sayılan “gizli kalması gereken belge, karar, emir ve diğer tebligat” niteliğinde değerlendirilemeyeceği” sonucuna varmıştır. Sanığın görevi gereği bilgi alma imkânı bulunduğu da gözetilerek, üçüncü kişiye bilgi vermesinin kamu zararı, kişilerin mağduriyeti veya haksız menfaat koşullarından birini gerçekleştirip gerçekleştirmediğinin ve TCK 257/1’deki görevi kötüye kullanma suçunu oluşturup oluşturmadığının tartışılması gerektiğini belirtmiştir. Kabule göre de hükmün açıklanmasının geri bırakılmasının, cezanın ertelenmiş olduğu gerekçesiyle reddedilemeyeceğini eklemiştir. Mahkûmiyet hükmü 10.01.2018 tarihinde sanık müdafiinin temyizi üzerine oybirliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 22.01.2025 T., 2024/536 E., 2025/34 K.
Gizli tanığın kimliğinin, bilgileri ifşa etme kastı bulunmayan savcının özensizliği sonucunda ortaya çıktığı olayda ilk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan 5. Ceza Dairesi TCK 258’in oluşmadığını kabul etmiş; Ceza Genel Kurulu ise bu eylemlerin ihmali davranışla görevi kötüye kullanmaya vücut verebileceğini belirterek icrai davranıştan kurulan hükmü gerekçe ile hüküm arasındaki çelişki nedeniyle bozmuştur. Cumhuriyet savcısı olan sanık hakkında, iki gizli tanık için Tanık Koruma Kanununa aykırı şekilde koruma kararı aldırmadığı ve bir gizli tanığın dinlenmesi sırasında kimlik bilgilerinin ifşa olmaması için yeterli özeni göstermeyerek deşifre olmasına neden olduğu iddiasıyla görevi kötüye kullanma ve 5726 sayılı Kanunun 20. maddesi yollamasıyla göreve ilişkin sırrın açıklanması suçlarından dava açılmıştır. İlk derece mahkemesi sıfatıyla yargılama yapan 5. Ceza Dairesi, sanığın doğrudan ifşa kastı bulunmadığını; TCK 258 bakımından açıklama veya yayınlama hâlinin söz konusu olmadığını, bilgi edinmeyi kolaylaştırma yönünden ise “başkalarının bilgi edinmesini kolaylaştırma fiili bakımından ise, failin göstermiş olduğu ihmal neticesinde başkalarının bilgi edinmesini kolaylaştırdığının farkında olması gerektiği” belirterek eylemlerin kül hâlinde TCK 257/1 kapsamında olduğunu kabul etmiş ve sanığı 9 ay hapis cezasıyla cezalandırmıştır. Ceza Genel Kurulu, TCK 257’nin iki fıkrası arasındaki tek farkın fiilin icrai veya ihmali olması olduğunu, “ikinci fıkrada düzenlenen ihmali davranışla görevde yetkiyi kötüye kullanma suçunun manevi unsuru da kasttır” tespitini yaparak, sübutu kabul edilen koruma kararı aldırmama ve özen göstermeme eylemlerinin TCK 257/2’ye vücut verebilecek fiiller olduğu gözetilmeden 257/1’den hüküm kurulmasını gerekçe ile hüküm fıkrası arasında çelişki saymıştır. 5. Ceza Dairesinin kararı 22.01.2025 tarihinde sanık müdafiinin temyizi üzerine, yasal ve yeterli gerekçe içermediği için sair yönleri incelenmeksizin oybirliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay 12. Ceza Dairesi, 28.03.2018 T., 2018/797 E., 2018/3590 K.
Soruşturma kapsamında verilen iletişimin tespiti kararlarının içeriğinin şüphelilerin öğrenebileceği şekilde anlatılması, iddianamedeki anlatım gözetildiğinde TCK 258’den çok TCK 285’teki gizliliğin ihlali suçu kapsamında değerlendirilmelidir; delil yetersizliğinde verilen beraat kararı yerindedir. İlçe jandarma komutanı olan sanığın, içkili bir lokantada buluştuğu ilçe halkından bazı kişilere, silah ve mühimmat kaçakçılığı suçundan haklarında soruşturma yürütülen şüphelilere ilişkin iletişimin tespiti kararlarının içeriğinden söz ettiği, böylece şüphelilerin soruşturmadan haberdar olmalarına ve delilleri gizlemelerine neden olduğu iddia edilmiştir. Ağır ceza mahkemesi sanığı mahkûmiyete yeter, şüpheden uzak delil bulunmadığı gerekçesiyle beraat ettirmiş, Cumhuriyet savcısı hükmü temyiz etmiştir. Daire, beraat kararında isabetsizlik görmemiş; iddianamede ve son soruşturmanın açılması kararında TCK 258 olarak nitelendirilen eylemin, anlatım gözetilerek “TCK’nın 285. maddesindeki gizliliğin ihlali suçu kapsamında değerlendirilmesi gerekmekte ise de” hukuki nitelendirmenin sonuca etkili olmadığını belirterek bu hususu bozma nedeni yapmamıştır. Beraat hükmü 28.03.2018 tarihinde Cumhuriyet savcısının temyiz itirazları reddedilerek oybirliğiyle onanmıştır.