Miras işlemlerinin tamamı tek bir belgeyle başlar: mirasçılık belgesi (veraset ilamı). Bursa’da bu belge, kayıtlar açıksa noterden, yabancılık unsuru ya da kayıt eksikliği varsa Sulh Hukuk Mahkemesinden alınır. Terekede Bursa’da taşınmaz varsa, taşınmazın aynına ilişkin davalarda yetki kesindir: dava Bursa’da açılır.
Üç ay, çoğu dosyanın en kritik süresidir. Miras yalnızca malvarlığını değil borçları da geçirir ve mirası kabul eden mirasçı, miras bırakanın borçlarından kişisel malvarlığıyla ve müteselsilen sorumlu olur. Reddetmek için süre, ölümü ve mirasçı olduğunuzu öğrendiğiniz tarihten itibaren üç aydır (TMK m.606). Bu süre içinde terekeye el atmak — aracı kullanmak, hesaptan para çekmek, bir malı satmak — reddi imkânsız kılabilir.
Bursa’da miras süreci
- Terekeyi araştırın. e-Devlet üzerinden tapu, araç ve icra dosyası sorgulaması yapılabilir; bankalara ve SGK’ya başvurularak borç–alacak durumu öğrenilir. Bu araştırma, kabul mü ret mi kararını belirler.
- Mirasçılık belgesini alın. Kayıtlar açıksa noterden aynı gün alınabilir. Yabancılık unsuru, soybağı tartışması, vasiyetname ya da kayıt eksikliği varsa Sulh Hukuk Mahkemesine başvurulur.
- Gerekiyorsa reddedin. Ret beyanı, kendi yerleşim yerinize değil miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine yapılır. Süre geçmişse, terekenin ölüm tarihinde borca batık olduğunun tespiti (hükmen ret) yolu vardır ve süreye bağlı değildir.
- Veraset ve intikal vergisi beyanını verin. Beyan süresi kanunda ayrıca düzenlenmiştir ve mirasçılık belgesinin alınmasından bağımsız işler.
- Paylaşımı çözün. Anlaşma varsa rızai taksim yapılır ve tapuda işlem görür. Anlaşma yoksa ortaklığın giderilmesi davası açılır — bu uyuşmazlıklarda arabuluculuk dava şartıdır.
- Mal kaçırma varsa dava açın. Miras bırakan, mirasçılardan mal kaçırmak için taşınmazını tapuda satış göstererek devretmişse muris muvazaası gündeme gelir; bu davada zamanaşımı işlemez.
Bursa’da sık görülen miras uyuşmazlıkları
Mirasçılık belgesi
Tapu, banka ve vergi işlemlerinin tamamı bununla başlar. Noterden alınamayan hâllerde sulh hukuk mahkemesine başvurulur.
Dilekçe örneğiMirasın reddi
Borca batık terekede kişisel malvarlığını korumanın yolu. Üç aylık süre ve terekeye el atmanın sonuçları belirleyicidir.
Dilekçe örneğiMuris muvazaası
Mirasçıdan mal kaçırma amacıyla yapılan temlikler. Tedbir şerhi istenmezse dava, devir yüzünden sonuçsuz kalabilir.
Dilekçe örneğiOrtaklığın giderilmesi
Paylaşılamayan taşınmaz için. Dava tüm paydaşlara karşı birlikte açılır; eksik taraf davayı reddettirir.
Dilekçe örneğiVeraset ilamının iptali
Atlanan mirasçı, hatalı pay ya da sonradan bulunan vasiyetname hâlinde. Süre sınırı yoktur.
Dilekçe örneğiEcrimisil
Mirasçılardan biri taşınmazın tamamını tek başına kullanıyorsa. Kural olarak önce intifadan men ihtarı gerekir.
Dilekçe örneğiSıkça sorulan sorular
Mirasçılık belgesini Bursa’da nereden alırım?
Nüfus kayıtlarından mirasçılık ilişkisi açıkça anlaşılabiliyorsa herhangi bir noterden alınabilir ve çoğu dosyada aynı gün düzenlenir. Yabancılık unsuru varsa, nüfus kaydı yetersizse, evlat edinme/tanıma gibi tartışmalı bir ilişki bulunuyorsa ya da vasiyetname varsa noter belge düzenleyemez; bu hâllerde Sulh Hukuk Mahkemesine başvurulur. Yetki, çekişmesiz yargı kuralları uyarınca talepte bulunanın yerleşim yerine göre belirlenir.
Mirası reddetmek için nereye başvurmalıyım?
Ret beyanı, miras bırakanın son yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine yapılır — kendi yerleşim yerinize değil. Bu, uygulamada en sık yapılan usul hatasıdır. Beyan sözlü ya da yazılı olabilir ve tutanağa geçirilir; kayıtsız ve şartsız olmalıdır (TMK m.609). “Borçlar aşarsa reddediyorum” biçimindeki şartlı beyan geçersizdir.
Miras bırakan Bursa’da taşınmaz bırakmış, dava nerede açılır?
Taşınmazın aynına ilişkin davalarda (tapu iptali ve tescil, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil) yetki kesindir: dava, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır. Bursa’daki bir taşınmaz için dava Bursa’da açılır; mirasçıların başka illerde oturuyor olması bu sonucu değiştirmez. Buna karşılık mirasçılık belgesi ve mirasın reddi gibi çekişmesiz işlerde farklı yetki kuralları uygulanır.
Kardeşim evi tek başına kullanıyor, kira isteyebilir miyim?
Bu talep ecrimisildir. Ancak paylı mülkiyette her paydaş taşınmazın tamamından yararlanma hakkına sahip olduğundan, kullanan paydaştan ecrimisil istenebilmesi için kural olarak önce intifadan men ihtarı çekilmesi gerekir — yani “payım oranında yararlanmak istiyorum” iradesinin noter aracılığıyla bildirilmesi. Taşınmaz kira geliri getiriyorsa ya da tarım arazisinde ürün alınıyorsa bu koşul aranmayabilir. Alacak, ihtardan sonraki dönem için ve geriye dönük en çok beş yıl istenebilir.
Babam evi kardeşime satmış gösterdi, ne yapabilirim?
Bu, muris muvazaası iddiasıdır: miras bırakanın, mirasçılarından mal kaçırmak amacıyla gerçekte bağışladığı taşınmazı tapuda satış göstermesi. 1.4.1974 tarihli ve 1/2 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı bu konuda yerleşik dayanaktır ve dava zamanaşımına tabi değildir. Değerlendirmede tapudaki bedel ile gerçek değer arasındaki fark, devralanın ödeme gücü ve bedelin fiilen aktarılıp aktarılmadığı belirleyicidir. Dava ancak miras bırakanın ölümünden sonra açılabilir.
Miras bırakanın borçlarından sorumlu muyum?
Mirası kabul eden mirasçılar, miras bırakanın borçlarından kişisel malvarlıklarıyla ve müteselsilen sorumlu olur. Bundan kurtulmanın yolları: üç ay içinde mirasın reddi, resmî defter tutulmasının istenmesi (TMK m.619 — deftere yazılmayan borçtan sorumluluk doğmaz) ya da resmî tasfiye talebi. Terekenin ölüm tarihinde borca batık olduğu açıkça belliyse miras TMK m.605/2 uyarınca reddedilmiş sayılır; yine de bu durumun tespitini istemek güvenli yoldur.
Bursa’da diğer konularBursa Adliyesi ve Mahkemeleri · Bursa’da Boşanma Davası · Bursa’da İşçilik Alacakları ve İşe İade · Bursa’da İcra Takibi ve İtiraz · Bursa’da Kira Uyuşmazlıkları ve Tahliye · Bursa’da Ceza Soruşturması ve Savunma
Bursa’da dosyanız varsa
Büromuz Bursa merkezlidir ve Türkiye genelindeki adliyelerde dava takibi yürütür. Hak düşürücü süreler, dava şartı arabuluculuk ve görevli–yetkili mahkeme hataları sonradan düzeltilemediği için, dosyanızın ilk değerlendirmesinin gecikmemesi önemlidir. İletişim sayfasından ulaşabilir, sürecin nasıl işlediğini Çalışma İlkelerimiz ve Sıkça Sorulan Sorular sayfalarından okuyabilirsiniz. Dilekçe hazırlarken dilekçe örnekleri ve hesaplama araçları bölümlerimiz yol gösterir.