İnfaz Kurumuna Yasak Eşya Sokma Suçu (TCK 297): Cep Telefonu, Bulundurma ile Kullanma Farkı, Teşebbüs ve Yargıtay Kararları

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 14.10.2014 T., 2013/620 E., 2014/419 K.
TCK 297/1’deki suç sokma veya bulundurma seçimlik hareketlerinden biriyle işlenir; bulundurma, eşyanın kişinin üzerinde veya hâkimiyet alanında makul bir süre tutulmasını gerektirir ve sanığın telefonla bağlantısı şüpheli kalıyorsa mahkûmiyet kurulamaz. Kapalı cezaevinde yapılan aramada koğuşta kalan sanığın üzerinde telefon numaraları yazılı bir kâğıt, cezaevi bahçesinde dış duvar yanında ise paket içinde bir cep telefonu, batarya ve sim kartı ele geçirilmiş; telefon rehberindeki bazı numaraların sanıktaki listede de bulunduğu belirlenmiştir. Asliye ceza mahkemesi sanığı mahkûm etmiş, 9. Ceza Dairesi hükmü oyçokluğuyla onamış, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itiraz etmiştir. Kurul, bulundurma kavramını açıklarken öğretideki görüşe de dayanarak “Başka bir kişi tarafından üstte veya hakimiyet alanında bulundurulan yasak eşyanın sadece kullanılması eylemi tek başına bulundurma olarak kabul edilemeyecektir.” değerlendirmesini yapmıştır. Telefonun sanıkta değil bahçede bulunmasını, hattın sanığa veya yakınlarına ait olmamasını, telefonun bulunduğu yere sanığın koğuşundan atılmasının mümkün olmamasını, telefonla yapılan son görüşmenin sanığın cezaevine girişinden önce olmasını ve görüşülen kişilerin sanığı tanımadıklarını belirterek suçun şüphe boyutunda kaldığını kabul etmiştir. İtiraz kabul edilmiş, Özel Dairenin onama kararı kaldırılmış ve mahkûmiyet hükmü beraat gerektiği gerekçesiyle 14.10.2014 tarihinde oyçokluğuyla bozulmuştur; dört Genel Kurul üyesi itirazın reddi yönünde karşı oy kullanmıştır.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 08.10.2019 T., 2016/1095 E., 2019/579 K.
Yasak eşyayı sokma hareketi eşya kurumun hükümlü veya tutuklulara ayrılmış bölümüne geçirildiğinde tamamlanır; bu bölüme geçilmeden önce duyarlı kapıda yapılan aramada eşyanın ele geçirilmesi hâlinde eylem teşebbüs aşamasında kalır. Hırsızlığa teşebbüs suçundan tutuklanarak kapalı ceza infaz kurumuna sevk edilen sanığın, polis memurlarınca cezaevi görevlilerine teslim edilmesinden sonra yapılan üst aramasında sigara paketi içinde az miktarda eroin ile enjektör ve şişe kapakları bulunmuş; sanık uyuşturucu bağımlısı olduğunu beyan etmiştir. Uyuşmazlık, eylemin kullanmak için uyuşturucu bulundurma mı yoksa yasak eşya sokma mı olduğu ve suçun tamamlanıp tamamlanmadığı noktalarında toplanmıştır. Kurul, genel açıklamalarında “Ceza veya tutukevine öngörülen yasak eşyanın sokulması eylemi bakımından, kurumun hükümlü veya tutuklulara ayrılmış bölümüne eşyanın geçirilmesi hâlinde icra hareketi tamamlanmaktadır.” tespitini yapmış; cep telefonu sim kartlarının da elektronik haberleşme aracı sayıldığını belirtmiştir. Kurul çoğunluğu eylemi TCK m.297/1’in ikinci cümlesi kapsamında değerlendirmiş, üst aramasının yapıldığı alanın infaz kurumunda yer alıp almadığı tutanakta belirtilmediğinden oluşan şüpheyi sanık lehine yorumlayarak eylemin teşebbüs aşamasında kaldığını kabul etmiştir. Dört üye eylemin yalnızca kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturduğunu, yedi üye ise suçun tamamlandığını savunarak karşı oy kullanmıştır. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı kabul edilmiş, 16. Ceza Dairesinin bozma kararındaki ilgili bozma nedeni çıkarılarak dosya diğer bozma nedenine göre yargılama yapılmak üzere gönderilmiş; karar suçun niteliği ve teşebbüs yönünden oyçokluğuyla, diğer uyuşmazlıklar yönünden oybirliğiyle 08.10.2019 tarihinde verilmiştir.

Yargıtay 16. Ceza Dairesi, 31.03.2016 T., 2016/3 E., 2016/3301 K.
TCK 297/1’de kullanma ayrıca sayılmamış olsa da, cezaevinde yasak iletişim aracının belli bir süre ve sıklıkla kullanılması bulundurma kapsamında değerlendirilir. Kapalı cezaevinde başka bir hükümlüden ele geçirilen cep telefonu ve sim kartla yaklaşık iki ay boyunca yakınlarıyla çok sayıda görüşme yapan sanıklar hakkında asliye ceza mahkemesi, kullanma eyleminin TCK 297/1’de suç olarak düzenlenmediği gerekçesiyle beraat kararı vermiş; Daire de önceki kararında hükmü farklı gerekçeyle onamıştır. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı üzerine yapılan incelemede Daire, 5275 sayılı Kanunun 66/4 maddesindeki yasağa ve suçla korunan hukuki değere işaret ederek “Bulundurmak her zaman kullanmayı gerektirmese de, kullanmanın, belli oranda süre ve sıklığa ulaştığında bulundurmayı da kapsadığının kabulü gerekir.” açıklamasını yapmıştır. Kanun koyucunun nihai amacının infaz kurumuna sokulan iletişim aracının kullanılmasını engellemek olduğunu, sanıkların iki aylık süre zarfında birçok kez görüşme yaptığının anlaşıldığını belirterek mahkûmiyet gerektiğini kabul etmiştir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı kabul edilmiş, önceki onama kararı kaldırılmış ve beraat hükümleri 31.03.2016 tarihinde oybirliğiyle bozulmuştur.

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 26.11.2020 T., 2019/16224 E., 2020/18752 K.
TCK 297/1’de yasaklanan eşyalar sınırlı olarak sayılmıştır; cep telefonu bataryası elektronik haberleşme aracı olmadığından bu suçun konusunu oluşturmaz. Asliye ceza mahkemesi, üzerinde cep telefonu bataryası ele geçirilen sanığı infaz kurumuna veya tutukevine yasak eşya sokma suçundan mahkûm etmiştir. Sanık ve vasisi hükmü temyiz etmiştir. Daire, “Sanıkta ele geçen cep telefonu bataryasının TCK’nın 297.maddesinde sayılan eşya ve madde kapsamına girmediğinden” sanığın unsurları oluşmayan suçtan beraatine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Mahkûmiyet hükmü 26.11.2020 tarihinde sanık ve sanık vasisinin temyizi üzerine beraat gerektiği gerekçesiyle oybirliğiyle bozulmuştur.